Διάσπαση προσοχής

Σε προηγούμενο άρθρο  είχαμε αναφερθεί στα κύρια χαρακτηριστικά της παραπάνω διαταραχής, τη διάγνωση και την αντιμετώπιση της. Σήμερα  κρίνουμε αναγκαίο να εστιάσουμε στην αντιμετώπιση της ΔΕΠ-Υ και των μαθησιακών δυσκολιών από τα κύρια ενήλικα πρόσωπα αναφοράς για το παιδί: τους γονείς και τους δασκάλους του.

Για την καλύτερη κατανόηση του αναγνώστη θα δοθούν διευκρινίσεις σχετικές με τους όρους ΔΕΠ-Υ, Μαθησιακές Δυσκολίες κα στο τέλος του άρθρου. Οι δυσκολίες της μάθησης  επηρεάζουν όχι μόνο τη σχολική επίδοση του παιδιού, αλλά έχουν επιπτώσεις και σε άλλους τομείς, δημιουργώντας πολλές φορές ψυχολογικά προβλήματα.

Παλαιότερα, όταν δεν υπήρχε σχετική ενημέρωση και οι όροι «μαθησιακές δυσκολίες» και «δυσλεξία» δεν ήταν ευρέως διαδεδομένοι, τα παιδιά αυτά αντιμετωπίζονταν ως «τεμπέλικα και ανυπάκουα» από τους γονείς και  ως «κακοί μαθητές» από το δάσκαλο. Στη σημερινή εποχή, όμως, είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε ότι τα άτομα με  μαθησιακές δυσκολίες έχουν να αντιμετωπίσουν και άλλα προβλήματα που γίνονται εμφανή στις σχέσεις τους με τους συνομηλίκους, στις σχέσεις τους με την οικογένεια και στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους.

Έτσι, συχνά, παρατηρείται συνύπαρξη των μαθησιακών δυσκολιών με ψυχολογικά προβλήματα: Τα παιδιά μπορεί να παρουσιάζουν συναισθηματικές διαταραχές (εντονότερο άγχος, κατάθλιψη) και να έχουν εντονότερο το συναίσθημα της μοναξιάς και του θυμού.

Εξαιτίας των δυσκολιών τους, της αναποτελεσματικής επικοινωνίας τους και της απόρριψης που συχνά βιώνουν, δημιουργούν αρνητική εικόνα για τον εαυτό τους και εντάσεις μέσα στην οικογένεια και στο σχολείο. Άρα εξίσου απαραίτητη με την ενημέρωση είναι η εμπλοκή και η συνεργασία των σημαντικών προσώπων που περιβάλλουν το παιδί.

Για την αντιμετώπιση των παιδιών με ΔΕΠ-Υ και  μαθησιακές δυσκολίες από τους γονείς:

Δείξτε στο παιδί ότι η αγάπη σας για αυτό δε συνδέεται με τη σχολική του επιτυχία και αποφεύγετε συναισθηματικές αντιδράσεις, όπως θυμός ή συγκρίσεις με άλλα παιδιά. Εξάλλου πρέπει να γίνεται κατανοητό από το παιδί ότι δεν ευθύνεται το ίδιο για τις δυσκολίες του.

Η οριοθέτηση του παιδιού είναι απαραίτητη. Ορίστε κανόνες, οι οποίοι να εφαρμόζονται σταθερά και με συνέπεια από όλους όσους εμπλέκονται  με την ανατροφή του παιδιού. Αποφεύγετε τις «μεγαλόστομες»  απαγορεύσεις που δεν μπορείτε να τηρήσετε, εξηγείστε στο παιδί τι πρέπει να κάνει και δώστε του πρωτοβουλίες ανάλογα με τη χρονολογική του ηλικία, ώστε να νιώσει ικανό.

Να επιβραβεύετε συχνά  την προσπάθεια, με λεκτικούς(«μπράβο, το ήξερα πώς θα τα καταφέρεις!» αλλά και συμβολικούς τρόπους-προνόμια (μια επιπλέον βόλτα μαζί σας σε αγαπημένο μέρος για το παιδί, παιχνίδι με τους φίλους του) ανάλογα με την ηλικία του παιδιού.

Να αγνοείτε σταθερά  ή να εμποδίζετε την κλιμάκωση της  αρνητικής συμπεριφοράς σε σχέση με το διάβασμα. Είναι προτιμότερο, για παράδειγμα ένα παιδί να αφεθεί σε αρνητικό σχόλιο «ότι είναι αδιάβαστο» από το δάσκαλο την επόμενη μέρα παρά να το «παρακαλά» ο γονέας να διαβάσει. Στην πρώτη περίπτωση το παιδί θα έρθει αντιμέτωπο με την ευθύνη της πράξης του και ο γονέας θα απαλλαχτεί από το συναισθηματικό βάρος της  συνεχούς άρνησης του παιδιού για μελέτη. Στην δεύτερη περίπτωση, το πιο πιθανό είναι ο γονέας να χάσει την υπομονή του,  να συγκρουστεί με το παιδί και  να γίνει απορριπτικός προς το παιδί λόγω της κούρασης του.

Είναι σημαντικό να ενημερώνεστε για  τα ζητήματα που σχετίζονται με τη ΔΕΠ-Υ και τις μαθησιακές δυσκολίες από έγκυρες επιστημονικές πηγές αλλά και από τους ειδικούς ψυχικής υγείας. Μην ξεχνάτε ότι κάθε περίπτωση είναι διαφορετική και χρειάζεται εξατομικευμένη προσαρμογή  των γενικών γνώσεων που μπορεί να έχετε αποκτήσει.

Βρείτε ελεύθερο χρόνο και κάντε ευχάριστες δραστηριότητες μαζί του, για να ανακαλύψετε τα ενδιαφέροντά του και να αναπτύξει τις κοινωνικές του δεξιότητες.

Για την αντιμετώπιση από τους εκπαιδευτικούς:

Βοηθήστε το παιδί να νιώσει ενεργό μέλος της ομάδας και να ενσωματωθεί στην τάξη. Προτείνετε στους γονείς το τμήμα ένταξης του σχολείου, αν το κρίνετε απαραίτητο.

Ανακαλύψτε πού τα καταφέρνει καλύτερα και βρείτε την κατάλληλη στιγμή για να το επαινείτε. Βάλτε το στο πρώτο θρανίο για να του δίνετε αναλυτικές οδηγίες και όχι κοντά στο παράθυρο, έτσι ώστε να είναι πιο εύκολο να συγκεντρωθεί. Όταν του απευθύνετε μια ερώτηση ή του δίνετε μια οδηγία, φροντίστε να έχετε εξασφαλίσει βλεμματική επαφή μαζί του για να βεβαιωθείτε ότι σας άκουσε.

Δώστε του πρωτοβουλίες μέσα στην τάξη. Ορίστε το υπεύθυνο να σβήνει τον πίνακα ή να μοιράζει τις φωτοτυπίες. Έτσι το παιδί θα νιώσει υπεύθυνο.

Δίνετε λιγότερες ασκήσεις για το σπίτι και περισσότερο χρόνο για να εκφραστεί ή για να τελειώσει κάποιο τεστ, ώστε να ενισχυθεί και να προσπαθήσει περισσότερο.

Η συνεργασία και η επικοινωνία σας με τους γονείς, το δάσκαλο της τάξης ένταξης ή τους ειδικούς  ψυχικής υγείας κα που τυχόν παρακολουθούν το παιδί είναι πολύ σημαντική.

Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής - Υπερκινητικότητας (ΔΕΠ-Υ, διεθνώς ADHD: Attention Deficit Hyperactivity Disorder) είναι μια από τις συχνότερες νευροαναπτυξιακές διαταραχές και εμφανίζεται ως δυσκολία στη διατήρηση εστιασμένης προσοχής ή/και υπερκινητική -παρορμητική συμπεριφορά σε βαθμό ασύμβατο με το αναπτυξιακό στάδιο του παιδιού.

Τα πυρηνικά συμπτώματα της ΔΕΠΥ εκδηλώνονται με ποικίλους συνδυασμούς και συνήθως περιπλέκονται με άλλα συναισθηματικά προβλήματα ή διαταραχές συμπεριφοράς.

Σήμερα, η ΔΕΠ-Υ θεωρείται ότι σχετίζεται με πολλαπλούς γενετικούς ή άλλους βιολογικούς παράγοντες που προκαλούν ιδιαιτερότητες στη δομή και λειτουργία του εγκεφάλου. Η ΔΕΠ-Υ αποτελεί το συχνότερο πρόβλημα μάθησης και συμπεριφοράς της παιδικής ηλικίας, παρουσιάζεται στο 5-7% των παιδιών παγκοσμίως και στις περισσότερες περιπτώσεις σημαντικά ελλείμματα παραμένουν στην εφηβεία και στην ενήλικη ζωή. Η έγκαιρη αναγνώριση και αντιμετώπιση της ΔΕΠ-Υ είναι απαραίτητη για την πρόληψη των μακροχρόνιων επιδράσεων στην καθημερινή λειτουργικότητα και προσαρμογή των πασχόντων ατόμων στο σχολικό, οικογενειακό, επαγγελματικό και κοινωνικό περιβάλλον.

Κύρια Χαρακτηριστικά της ΔΕΠ-Υ

Απροσεξία:

Το παιδί δεν μπορεί να συγκεντρωθεί στις σχολικές του εργασίες .

Κάνει λάθη απροσεξίας.

Δεν ακολουθεί τις οδηγίες.

Αργεί να ολοκληρώσει μια απλή εργασία και πολλές φορές αποφεύγει εργασίες που απαιτούν προσοχή, συγκέντρωση και μεγάλη έκταση π.χ  εκθέσεις.

Στο παιχνίδι δεν μπορεί να ακολουθήσει  τους κανόνες, αφαιρείται, δείχνει να αποστασιοποιείται ,  με εξαίρεση κάποια παιχνίδια που αγαπούν εξαιρετικά  και ιδιαίτερα παιχνίδια  στον Η/Υ.

Υπερκινητικότητα:

Το σύμπτωμα που διαπιστώνεται συχνότερα από το περιβάλλον του παιδιού (γονεις και δασκάλους) είναι η υπερκινητικότητα.

Τα παιδιά κινούνται ακόμα και στον ύπνο.

Κουνούν τα χέρια και τα πόδια νευρικά, ακόμα και όταν κάθονται.

Σηκώνονται από το θρανίο τους στην τάξη, τρέχουν, σκαρφαλώνουν, συστρέφονται, «δεν μπορούν να σταθούν σε ένα μέρος».

Δεν ζητούν την άδεια να σηκωθούν από το θρανίο ή να φύγουν από την τάξη δεν αντέχουν να μείνουν ακίνητα, αισθάνονται να «πνίγονται», αν δεν κινηθούν.

Παρορμητικότητα:

Τα παιδιά με ΔΕΠ-Υ πρώτα ενεργούν και μετά σκέφτονται.

Δεν περιμένουν τη σειρά τους, «πετάγονται», διακόπτουν τους άλλους για να μιλήσουν και απαντούν χωρίς να περιμένουν να ολοκληρωθεί η όποια ερώτηση τους απευθύνεται.

Κάνουν αυτό που θέλουν χωρίς να υπολογίζουν τις συνέπειες των πραξεών τους.

Κάνουν τον «κλόουν» μέσα στην τάξη, παράγουν  παράξενους θορύβους.

Όπως αναφέραμε και παραπάνω, λόγω των κύριων χαρακτηριστικών της ΔΕΠ-Υ επηρεάζεται σημαντικά  η σχολική επίδοση των παιδιών και  συχνά εμφανίζουν σημαντικές μαθησιακές δυσκολίες.Το αποτέλεσμα είναι να απορρίπτονται από τους συμμαθητές τους και να αναπτύσσουν μειωμένη αυτοεκτίμηση, συναισθηματικά και κοινωνικά προβλήματα, καταθλιπτικά συμπτώματα, άγχος και προβλήματα συμπεριφοράς. Στην ενήλικη ζωή των ατόμων αυτών  η  ΔΕΠ-Υ μπορεί να είναι η  αιτία για  την εμφάνιση παραβατικής συμπεριφοράς και ανεργίας.

 

Πηγές:

Αναγνωστόπουλος Δ.Κ. (2001). Η συννοσηρότητα των μαθησιακών διαταραχών. ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 18(5):457-465

Συγγραφή Άρθρου

E-Psychology.gr

e psy logo twitter2Επιστημονική ομάδα Ειδικών Ψυχικής Υγείας - Τμήμα Σύνταξης Πύλης Ψυχολογίας E-Psychology.gr

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Η δύναμη των πεποιθήσεων
δύναμη των πεποιθήσεων

Ένα απόσπασμα από το πρώτο κεφάλαιο του βιβλίου «Ο δρόμος των δακρύων» του Χόρχε Μπουκάι (εκδόσεις Όπερα) για τη δύναμη των πεποιθήσεων.

"Θα σας διηγηθώ μια ιστορία που λένε ότι είναι αληθινή. Προφανώς, συνέβη κάπου στην Αφρική. Έξι μεταλλωρύχοι εργάζονται σε μια πολύ βαθιά σήραγγα και βγάζουν ορυκτά από τα έγκατα της γης. Ξαφνικά, μια κατολίσθηση φράζει την έξοδο της σήραγγας και τους απομονώνει από τον έξω κόσμο.

Νέες ρυθμίσεις για την ποινική ευθύνη ψυχιάτρων, ψυχολόγων και κοινωνικών λειτουργών
δικαστική ψυχολογία

Νέες διατάξεις αναφορικά με την ποινική ευθύνη ψυχιάτρων, ψυχολόγων και κοινωνικών λειτουργών περιλαμβάνει ο νέος Νόμος 4509/2017. Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική έκθεση, τα τελευταία χρόνια παρατηρείται µεγάλη αύξηση των καταγγελιών για παιδική κακοποίηση (σεξουαλική, σωµατική, ψυχική).

Συνέντευξη με την Ψυχολόγο Σύλβα Σαραφίδου

sarafidou silva1. Πείτε μας λίγα λόγια για εσάς......

Έχω σπουδάσει στο Deree Ψυχολογία και Ιστορία Τέχνης, και τώρα ολοκληρώνω το Msc στις Νευροεπιστήμες στο King’s College και την εκπαίδευση στην Συνθετική Θεραπεία στο Athens Synthesis Center. Παράλληλα ασχολούμαι με τις τέχνες, και από εκπαιδευτική άποψη και ως χόμπι, καθώς τις χρησιμοποιώ στην δουλειά μου.

2. Τι ψυχοθεραπευτική προσέγγιση ακολουθείτε στη δουλειά σας?

Ακολουθώ την Συνθετική Θεραπεία και την Εκφραστική Θεραπεία (που ουσιαστικά χρησιμοποιεί όλες τις τέχνες- κάτι σαν συνθετική θεραπεία τεχνών).

1 άτομο με Σύμβαση Μίσθωσης Έργου στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Στο πλαίσιο υλοποίησης του προγράμματος Erasmus+ που χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση το έργο: «Maternity Opportunities and MainstreamingMOM» με project id 2017-1-IT02-KA204- 0366911 και φορέα-εταίρο υλοποίησης το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (κωδικός έργου ΕΛΚΕ 5488) και Επιστημονικά Υπεύθυνο τον καθηγητή του Τμήματος Βιοχημείας & Βιοτεχνολογίας κύριο Ζήση Μαμούρη, ανακοινώνει την παρούσα πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την υποβολή Πρότασης για σύναψη έως μιας (1) σύμβασης μίσθωσης έργου ιδιωτικού δικαίου.

Είσαι το Σύμπαν
eisai to simpanΣυγγραφέας: ΤΣΟΠΡΑ ΝΤΙΠΑΚ,ΚΑΦΑΤΟΣ ΜΗΝΑΣ
Μετάφραση: ΚΑΡΑΚΑΤΣΑΝΗ ΡΕΝΑ
Εκδόσεις: ΑΣΗΜΑΚΗΣ
Σχήμα: 17 x 21 cm
Σελίδες: 296
Ημερομηνία Έκδοσης: Δεκέμβριος 2017
 
ΑΝΑΚΑΛΥΨΕ ΤΟΝ ΣΥΜΠΑΝΤΙΚΟ ΣΟΥ ΕΑΥΤΟ ΚΑΙ ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΝΑ ΤΟ ΚΑΝΕΙΣ
 
Σ' αυτό το πρωτοποριακό νέο βιβλίο, ο συγγραφέας των μπεστσέλερς Deepak- Chopra ενώνει τις δυνάμεις του με τον κορυφαίο φυσικό Μηνά Καφάτο για να υποστηρίξουν ότι η επιστήμη πρέπει να υιοθετήσει νέες μεθόδους για να απαντήσει σε μερικά βασικά ερωτήματα,. πως "Πώς είναι τόσο τέλεια συνταιριασμένα τα πάντα στο σύμπαν;" και "Από πού προήλθε ο χρόνος;"

Εγγραφή στο Newsletter

15νθημερο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας τα νέα άρθρα, αλλά και ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια, βιβλία ψυχολογίας, θέσεις εργασίας κ.α.