ψυχοθεραπευτική σχέση

Ο Φρόυντ σε μία από τις πρώτες του παρατηρήσεις εντός της ψυχοθεραπευτικής συνθήκης, αναγνώρισε πως οι αναλυόμενοι συχνά ένιωθαν έντονα συναισθήματα για εκείνον που δεν μπορούσαν να εξηγηθούν μέσα από την αποστασιοποιημένη σχέση που είχε μοιραστεί ο αναλυτής με τον αναλυόμενο.

Τότε, η έννοια της μεταβίβασης ξεκίνησε να παίρνει σάρκα και οστά καθώς ο Φρόυντ κατέληξε στο ότι ο θεραπευόμενος κατά τη διάρκεια των συνεδριών φέρνει μαζί του ένα σύνολο από ασυνείδητες και απωθημένες επιθυμίες και συναισθήματα που προβάλει στο πρόσωπο του θεραπευτή.

Η περαιτέρω διερεύνηση του φαινομένου από τους ψυχαναλυτές του τότε μέχρι τους ψυχαναλυτές του σήμερα, οδήγησε στο συμπέρασμα πως υπάρχει ένα έντονο ερωτικό στοιχείο που εμφανίζεται μέσω του οιδιποδειου συμπλέγματος στη σχέση με τους γονείς και μετουσιώνεται στους ερωτικούς συντρόφους καθώς και στη θεραπευτική σχέση.

Από την άλλη πλευρά, η σύγχρονη έρευνα έχει εμφανίσει δεδομένα εκατοντάδων μελετών που δείχνουν ξεκάθαρα πως η σχέση με τους γονείς μας λίγο-πολύ μας προδιαθέτει ως προς έναν συγκεκριμένο τύπο δεσμού τον οποίο θα επαναλάβουμε στις ερωτικές μας σχέσεις.

Συνοπτικά, οι τύποι δεσμού που έχουν παρατηρηθεί είναι οι παρακάτω:

  • Ο ασφαλής τύπος δεσμού, κατά τον οποίο ο άνθρωπος μπορεί να λειτουργεί αυτόνομα και να ενισχύει την αυτονομία του συντρόφου σε ένα καθεστώς αποδοχής και αγάπης όντας παρών για το σύντροφο.

  • Ο τύπος εμμονής που περιγράφει τη συμπεριφορά περιορισμένης αυτονομίας κατά την οποία το άτομο τείνει να είναι ιδιαίτερα αγχώδες, απαιτητικό και συγκρουσιακό ως προς τον σύντροφο.
  • Ο απορριπτικός τύπος, ο οποίος ενώ εμφανίζεται χωρίς άγχος λειτουργεί υπερβολικά αυτόνομα και αποφευκτικά χωρίς να στηρίζεται και να συνδέεται βαθιά με το σύντροφο.
  • Ο αγχώδης- αποφευκτικός, ο οποίος αναζητά την εγγύτητα, ωστόσο υπεραγχώνεται και απομακρύνεται έχοντας για τους άλλους μία απρόβλεπτη συμπεριφορά και έντονες εναλλαγές στη διάθεση.


Μέσω μίας έρευνας που πραγματοποιήθηκε σε ελληνικό πληθυσμό από το Ε.Κ.ΚΛΙ.ΨΥ. (Ελληνικό Κέντρο Κλινικής Ψυχολογίας) μελετήθηκε εις βάθος το κατά πόσο ο ερωτικός δεσμός που συνάπτει ένα άτομο στη ζωή του συνδέεται με τη φύση της προμεταβίβασης, δηλαδή με τον τρόπο που προβλέπεται ο άνθρωπος να επιθυμεί να βιώσει τον ψυχοθεραπευτή του.

Τα ευρήματα ήταν συναρπαστικά, καθώς φάνηκε πως ο τύπος δεσμού στην ερωτική σχέση συνδέεται ιδιαίτερα βαθιά με τις προσδοκίες του ατόμου από τον ψυχοθεραπευτή.

Ο ασφαλής τύπος δεσμού όπως και ο αποφευκτικός φάνηκε να έχουν τις λιγότερες απαιτήσεις από τον ψυχοθεραπευτή (όπως συμβαίνει και με τους ερωτικούς συντρόφους ). Ο ασφαλής τύπος έδειξε να επιθυμεί έναν γονεϊκό ρόλο με καλή επιστημονική κατάρτιση από την πλευρά του θεραπευτή ενώ ο αποφευκτικός αναζητούσε έναν θεραπευτή με πιο αυστηρό-επιστημονικό χαρακτήρα.

Ο τύπος εμμονής εμφανίστηκε ιδιαίτερα απαιτητικός ως προς όλους τους πιθανούς ρόλους (όπως και στις ερωτικές σχέσεις) που μπορεί να έχει ο ψυχοθεραπευτής στη ζωή του και τέλος

ο αγχώδης αποφευκτικός επιθυμούσε επίσης έναν γονεϊκό ρόλο ωστόσο με χαρακτηριστικά “γκουρού”, δηλαδή έναν θεραπευτή που θα του έδινε εντολές και αλάνθαστες συμβουλές (δηλαδή έναν ανιφατικό ρόλο, όπως αντιφατικά βιώνει και τις ερωτικές του σχέσεις).

Η έρευνα στο πεδίο φαίνεται ιδιαίτερα προσοδοφόρα, ωστόσο εγείρονται θέματα ως προς την ψυχοθεραπευτική πρακτική. Για παράδειγμα, ένας θεραπευτής γκουρού με γονεϊκά χαρακτηριστικά για έναν αγχώδη-αποφευκτικό άνθρωπο είναι πράγματι αυτό που το αγχώδες-αποφευκτικό άτομο φαίνεται να προτιμά, ωστόσο σαν ρόλος θα είναι ιδιαίτερα επιβλαβής ως προς την αυτονομία του και την ομαλή του ωρίμανση. Με άλλα λόγια, φαίνεται πως τα ψυχοθεραπευτικά χαρακτηριστικά που αναζητάμε έντονα είναι τα ίδια με εκείνα που δε θα μας βοηθήσουν να μάθουμε σε ένα νέο, υγιές πρότυπο σχέσης.

Συγγραφή Άρθρου

Άννα Αλβανού - Ψυχολόγος

Άννα Αλβανού: έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology”, σημαίνει ότι το E-Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχολόγος- ψυχοθεραπεύτρια, ατομική- ομαδική ψυχοθεραπεία.
Δίπλωμα στην Κλινική Ύπνωση με εξειδίκευση στη Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία. 
Ψυχοεκπαιδευτικές Παρεμβάσεις - Συμπεριφορική Θεραπεία Οικογένειας στην Ψύχωση

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα

Βρείτε Ψυχολόγο-Ψυχοθεραπευτή

Επιλέξτε θεραπευτή ανάλογα με την εξειδίκευση σε συγκεκριμένη ψυχοθεραπευτική προσέγγιση.

Μεταβείτε στον κατάλογο Ειδικών Ψ.Υγείας »

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Πώς η προσωπικότητά μας επηρεάζει τον τρόπο που ονειροπολούμε
προσωπικότητα και ονειροπόληση

Οι περισσότεροι άνθρωποι αντιλαμβάνονται τις έννοιες της ονειροπόλησης και της φαντασίας ως ταυτόσημες. Η ονειροπόληση είναι μία νοητική διαδικασία που περιλαμβάνει ένα είδος φαντασιωσικής δραστηριότητας αλλά πέρα από αυτό, οι θεωρητικοί έχουν ορίσει την ονειροπόληση ποικιλοτρόπως.

Η κοινωνική αγχώδης διαταραχή και οι επιπτώσεις της
κοινωνικό άγχος

Η κοινωνική αγχώδης διαταραχή ή αλλιώς κοινωνική φοβία αφορά σε ένα έντονο και επίμονο άγχος ταπείνωσης ή αμηχανίας κατά τη διάρκεια κοινωνικών καταστάσεων ή επιτέλεσης ενός έργου ενώπιον τρίτων ενώ ταυτόχρονα, συνυπάρχει η επίγνωση από το άτομο που βιώνει τα συμπτώματα πως ο φόβος του είναι υπερβολικός ή παράλογος.

Μεταβίβαση στη θεραπευτική σχέση: ένα παράθυρο στον ψυχισμό του ατόμου
θεραπευτική σχέση

Η μεταβίβαση όπως ορίστηκε από τον Φρόυντ το 1912, είναι η ασυνείδητη ανάπτυξη συναισθημάτων, συμπεριφορών και στάσεων προς το πρόσωπο του θεραπευτή που δε δικαιολογούνται από την θεραπευτική συνθήκη. Για πολλά χρόνια η έννοια της μεταβίβασης γινόταν δεκτή αποκλειστικά από τους κόλπους της ψυχανάλυσης ενώ οι πιο σύγχρονοι θεωρητικοί αποδέχονται πως αντανακλά μία γενικότερη στάση του ανθρώπου στο να ερμηνεύει τα πρόσωπα γύρω του μέσα από παρελθοντικές σχεσιακές εμπειρίες.

Εργασιακή εξουθένωση (burnout) και επιλογή επαγγέλματος
Εργασιακή εξουθένωση

Σύμφωνα με την υπαρξιακή προσέγγιση, η ανάγκη των ανθρώπων να δώσουν νόημα στη ζωή τους μέσω της εργασίας συμβάλλει στην άρνηση της παραδοχής ότι ως θνητά όντα, καλούμαστε να έρθουμε αντιμέτωποι με το γεγονός του θανάτου. Μάλιστα, προκειμένου να αρνηθούμε τον θάνατο, επιθυμούμε να αισθανόμαστε πως ζούμε μια ζωή γεμάτη νόημα, πως με τις πράξεις και τις επιλογές μας έχουμε επιρροή στο άπειρο σύμπαν.

Όταν φοβόμαστε για την υγεία μας
φόβος υγείας

Όλοι οι άνθρωποι, είναι πιθανό κάποια στιγμή στη ζωή μας, να έχουμε νιώσει ανησυχία σχετικά με ένα σωματικό σύμπτωμα που εντοπίσαμε ή σε σχέση με το ενδεχόμενο να νοσήσουμε από κάποια ασθένεια. Είναι πιθανό, το σωματικό σύμπτωμα να μας ενεργοποίησε τόσο, ώστε αναζητήσαμε την πηγή του προβλήματος στο διαδίκτυο ή επισκεφτήκαμε κάποιο γιατρό. Ωστόσο, σε κάποιες περιπτώσεις, συνειδητοποιήσαμε πως η ανησυχία μας ήταν πιο έντονη από όσο απαιτούσε η περίσταση.

Εγγραφή στο Newsletter

15νθημερο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας τα νέα άρθρα, αλλά και ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια, βιβλία ψυχολογίας, θέσεις εργασίας κ.α.