θετικότητα και επιγενετική

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν ότι δεν μπορούμε πραγματικά να αλλάξουμε και έτσι χρησιμοποιούν αυτό σαν δικαιολογία για να μην κοιτάξουν πέρα από τις τρέχουσες συνθήκες και την κατάσταση της ζωής τους. Όμως τώρα πλέον γνωρίζουμε ότι μπορούμε να είμαστε είτε συνειδητοί ή μη συνειδητοί συμμέτοχοι και δημιουργοί στη δική μας εξέλιξη μέσω των διαδικασιών της Επιγενετικής που συνδέονται με τη σωματονοητική μας κατάσταση.

Η επιστήμη της Επιγενετικής σχετίζεται με το πώς στην καρδιά του κάθε κυττάρου στο σώμα μας, έχουμε μηχανισμούς με τους οποίους τα περιβαλλοντικά ερεθίσματα αλληλεπιδρούν με το γονιδίωμά[1] μας και ελέγχουν τη γενετική δραστηριότητα. Το κρίσιμο ερέθισμα ή μηχανισμός σε όλο αυτό είναι η αντίληψη μας και ως εκ τούτου, η ψυχική μας κατάσταση σε σχέση με την πραγματικότητα μας. Έχουμε τη δυνατότητα να επιλέξουμε την ευτυχία ή τη δυστυχία, ακόμα και όταν δεν μπορούμε να επιλέξουμε τις εξωτερικές συνθήκες ή τους ανθρώπους με τους οποίους συνδεόμαστε ή εργαζόμαστε.

Οι εγγενείς Επιγενετικοί μηχανισμοί επιτρέπουν στα βασικά γονίδια που έχουμε κληρονομήσει, να τροποποιηθούν κατά την αντιγραφή ή μεταγραφή [2] τους, έτσι ώστε να παραχθούν μέχρι και 30.000 παραλλαγές από μία μόνο κληρονομημένη γονιδιακή αλυσίδα. Η παλιά θεώρηση ότι τα προγραμματισμένα γονίδιά μας παράγουν ακριβή αντίγραφα του εαυτού τους με προκαθορισμένο τρόπο, είναι λανθασμένη. Δηλαδή, δεν είμαστε απόλυτα θύματα της κληρονομικότητας μας.

Στην πραγματικότητα, είμαστε υπεύθυνοι για το είδος των ερεθισμάτων που τα κύτταρά μας λαμβάνουν, αισθάνονται και στα οποία αντιδρούν με μια απάντηση, χρησιμοποιώντας μια παραλλαγή ενός βασικού γονιδίου, για να μας βοηθήσουν να προσαρμοστούμε στην πραγματικότητα που αντιλαμβανόμαστε. Αυτό μπορεί να μας οδηγήσει είτε σε υγιή ή σε μη υγιή κατεύθυνση όσον αφορά την ευζωία μας. Επίσης συμβαίνει σε κάθε στιγμή και επηρεάζεται τόσο από τα συνειδητά όσο και από τα ασυνείδητα σήματα του νου μας προς το σώμα μας.

Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι η δύναμη της θέλησης του συνειδητού μυαλού μας είναι πολύ περιορισμένη και λειτουργεί περίπου στο 5-10% της ισχύος του εγκεφάλου μας. Αυτό δεν είναι το μέρος από όπου μπορούμε να αλλάξουμε την πραγματικότητα μας, ούτε παλιές κακές συνήθειες του μυαλού, όπως προτάθηκε από πολλά βιβλία αυτοβοήθειας και γκουρού της μεταμόρφωσης. Σ’ αυτή τη παλιά προσέγγιση, ο προ-μετωπιαίος φλοιός του συνειδητού μυαλού μας, απαιτεί από εμάς να είμαστε σταθερά σε επαγρύπνιση αναφορικά με τις σκέψεις και τις συνήθειές μας, ώστε να μην χάσουμε προς στιγμή τη συνειδητή μας επίγνωση και εκθέσουμε το μυαλό μας στην ισχύ του ασυνείδητου, που αποτελεί το 90 - 95% της συνολικής ισχύος του εγκεφάλου μας.

Στην πραγματικότητα, χάνουμε συνεχώς τη συνειδητή μας επίγνωση και αυτό δημιουργεί τη βάση για να αναδυθούν αθόρυβα οι ασυνείδητες αρνητικές ή περιοριστικές πεποιθήσεις μας και να κυριαρχήσουν στη συνειδητή μας πραγματικότητα. Δεν αντιλαμβανόμαστε καν ότι χάνουμε την επίγνωσή μας. Αυτό υπονομεύει την προσπάθεια να χρησιμοποιήσουμε τη θέληση για να καταφέρουμε μόνιμη αλλαγή στον εαυτό μας.

Οι Νευροεπιστήμες αποκαλούν αυτό τον τρόπο ύπαρξης, «από πάνω προς τα κάτω» διαδικασία του νου, όπου το μυαλό μας διαχειρίζεται την πραγματικότητά μας από το συνειδητό μέρος για λίγο, αλλά στη συνέχεια μπορεί αυτό να διακοπεί ανά πάσα στιγμή από την «από κάτω προς τα πάνω» διαδικασία του νου που απορρέει από δύο παλιά και ασυνείδητα μέρη του εγκεφάλου: τον ερπετοειδή και το μεταιχμιακό εγκέφαλο. Αυτά τα δύο μέρη συγκρατούν όλες τις άρρητες[3] και διαδικαστικές αναμνήσεις και πεποιθήσεις μας, οι οποίες απλά ωθούνται στο χώρο της συνειδητότητας από καιρό σε καιρό.

Η πραγματική βάση για την αλλαγή θα πρέπει να είναι στην πηγή της αρνητικής ή περιοριστικής πραγματικότητας. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να είμαστε σε θέση να αποκτήσουμε πρόσβαση στα ασυνείδητα μέρη του εγκεφάλου και να αλλάξουμε το περιεχόμενό τους. Γιατί, δεν μπορούμε να αλλάξουμε τη διαδικασία με την οποία το περιεχόμενό του ασυνείδητου ανανεώνει -σε τακτική βάση- τις διεργασίες του συνειδητού προ-μετωπιαίου φλοιού του εγκεφάλου μας. Οι Γνωσιακές Συμπεριφορικές Τεχνικές (CBT) δεν έχουν αποδειχτεί αποτελεσματικές στην πρόσβαση στα παλιότερα και βαθύτερα στρώματα αυτών των ασυνείδητων μερών του εγκεφάλου, που έχουν συναισθηματικές και σωματικά συνδεδεμένες αλληλεπιδράσεις.

Ο ασυνείδητος νους είναι σαν ένας προγραμματισμένος υπολογιστής γεμάτος από σενάρια που συλλέξαμε κατά τη διάρκεια της ζωής μας, μέχρι το σημείο που βρισκόμαστε σήμερα. Δεν διαθέτει το δημιουργικό, λογικό, επαγωγικού τρόπο σκέψης ή λήψης αποφάσεων που έχει ο συνειδητός νους. Στον ασυνείδητο νου βρίσκονται μερικές γενετικά καθορισμένες ενστικτώδεις αντιδράσεις, κάποιες νευρο-χημικές αντιδράσεις που ρυθμίζονται από το νευρικό σύστημα και μαθημένες εμπειρίες και πεποιθήσεις από την ανατροφή μας ή το παρελθόν μας.

Όλα αυτά ενεργοποιούνται είτε από περιβαλλοντικά ερεθίσματα που λαμβάνονται από το περιβάλλον μας ή από σήματα συναγερμού ή ερεθίσματα από άλλα μέρη του εγκεφάλου ή από τη φαντασία/οραματισμό από το ψυχικό κέντρο του νου. Η λειτουργία όλων αυτών διαμεσολαβείται από το σώμα. Και όλα δρουν με μια αποθηκευμένη συμπεριφορική αντίδραση, καθώς δεν απαιτείται καμία σκέψη. Είναι όλα τους «λογισμικό», υπό την έννοια ότι όλα είναι ανοιχτά στην αλλαγή, αν προσεγγιστούν με το σωστό τρόπο.

Το σημαντικό στοιχείο εδώ είναι ότι ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε το περιβάλλον μας και τον εαυτό μας, ως μέρος του περιβάλλοντός μας, καθορίζει την υγεία και τη μοίρα μας. Όταν ζούμε μέσα από τις αρνητικές περιοριστικές πεποιθήσεις, στην ουσία δημιουργούμε τη βάση ώστε τα κύτταρά μας να φτιάξουν παραλλαγές των γονιδίων μας που βασίζονται στο στρες. Αυτές οι παραλλαγές συνδέονται μακροπρόθεσμα με πολλές από τις σύγχρονες επιδημίες της κοινωνίας όπως ο καρκίνος, ο διαβήτης, η παχυσαρκία, οι διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος κοκ. Ο ασυνείδητος νους παίζει μεγάλο ρόλο στη διαμεσολάβηση αυτής της αντίληψης της πραγματικότητας και στον πολλαπλασιασμό των αρνητικών περιοριστικών πεποιθήσεων που διατηρούμε.

Ωστόσο, αν μπορέσουμε να αλλάξουμε τις πεποιθήσεις μας, τα συμπεράσματα και τις ιδέες μας για τον εαυτό μας και τη ζωή, προς το καλύτερο, τότε και πάλι θα επηρεάσουμε τους Επιγενετικούς μηχανισμούς μας να παράξουν γονιδιακές παραλλαγές που προάγουν και διατηρούν την υγεία. Επίσης θα απενεργοποιήσουμε τη βάση για οποιαδήποτε ασθένεια που δημιουργήθηκε και διατηρούνταν από τους ίδιους Επιγενετικούς μηχανισμούς, όταν λειτουργούσαν μέσα από στρες.

Η βασική ιατρική έχει δείξει πως όταν το μυαλό μας αντιλαμβάνεται ότι το περιβάλλον μας είναι ασφαλές και υποστηρικτικό, τα κύτταρά μας απασχολούνται με την ανάπτυξη και τη συντήρηση του σώματος. Σε καταστάσεις στρες, τα κύτταρα παραιτούνται από τις φυσιολογικές λειτουργίες ανάπτυξής τους και υιοθετούν μια αμυντική στάση «προστασίας» όπου παράγουν αμυντικές πρωτεΐνες, νευροδιαβιβαστές και ουσίες.

Όταν αυτό συμβαίνει ως ένα μεμονωμένο γεγονός, σύντομα συνεχίζουμε την κανονική λειτουργία με περιορισμένες αρνητικές επιπτώσεις. Όταν μαθαίνουμε ή υιοθετούμε μια πραγματικότητα ως θύματα, ότι «έτσι είναι η ζωή», τότε δημιουργούμε τη βάση για τη συνεχή παραγωγή τέτοιων αμυντικών κυτταρικών παραγώγων στο σώμα. Αυτό απλά οδηγεί σε ασθένειες με την πάροδο του χρόνου και μπορεί μακροπρόθεσμα να γίνει το σύνηθες μοτίβο ενός ατόμου, που ανταλλάσσει την υγεία με μια ουδέτερη κατάσταση «απουσίας ασθένειας». Πολλοί άνθρωποι εσφαλμένα εξισώνουν την απουσία ασθένειας με την κατάσταση υγείας. Αυτή είναι μια λανθασμένη και συμβιβαστική θεώρηση για την ψυχοσωματική υγεία. Η υγεία είναι πολύ περισσότερο από μια κατάσταση απουσίας ασθένειας.

Ένα άτομο μπορεί να αλλάξει τον τρόπο σκέψης και τις αντιλήψεις του για τον εαυτό του και τη ζωή και έτσι να κάνει μια αλλαγή στον μέχρι τώρα επιβαρυμένο τρόπο ζωής του. Όταν αλλάζουμε την αντίληψή μας για την πραγματικότητα και τις σχετικές πεποιθήσεις που συνδέονται με αυτή την πραγματικότητα, αρχίζουμε να στέλνουμε εντελώς διαφορετικά μηνύματα στα κύτταρά μας και κατά συνέπεια, επαναπρογραμματίζουμε την έκφραση ή τα παράγωγά τους.

Η Σωματική ψυχοθεραπεία, μπορεί να διευκολύνει μια τέτοια αλλαγή. Μελέτες έχουν δείξει ότι αν ένα άτομο καταφέρει να πάει από την κατάσταση «πάλης ή φυγής»[4] στην ισοδύναμη Παρασυμπαθητικοτονία[5] που χαρακτηρίζεται από συνειδητή χαλαρότητα και ηρεμία, αυτό αποτελεί έναν βασικό παράγοντα για την αλλαγή της αντιληπτικής προδιάθεσής του σε κυτταρικό επίπεδο.

Είναι επίσης σημαντικό να διαχειριζόμαστε τα καταπιεσμένα συναισθηματικά τραύματα από το παρελθόν, γιατί τα συναισθήματα αποτελούν πρωταρχικό σηματοδότη αντίληψης στο σωματονοητικό μας σύστημα. Η συνιστώμενη ολιστική προσέγγιση για να επιτύχουμε βαθιά αλλαγή με διάρκεια στην πάροδο του χρόνου, είναι να δουλεύουμε σε ένα ενσώματο και συνειδητό συναισθηματικό επίπεδο, όπου οι γνωστικές ή ψυχικές στρεβλώσεις και οι λανθασμένες πεποιθήσεις, γίνονται συνειδητές και αλλάζουν. Αυτή η προσέγγιση δημιουργεί τη βάση για θετική αναπροσαρμογή του Επιγενετικού μηχανισμού.

Στη Σωματική ψυχοθεραπεία δουλεύουμε σκόπιμα και συστηματικά με τους θεραπευόμενους με αυτόν τον τρόπο για να αναστρέψουμε ψυχοσωματικές (συναισθηματικής βάσης) και ψυχογενείς (ψυχικής βάσης) σωματικές ασθένειες και δυσλειτουργίες. Οι Επιγενετικοί επιστήμονες αποφαίνονται ότι η πλειοψηφία των χρόνιων επαναλαμβανόμενων ασθενειών στο σώμα, φαίνεται να έχουν είτε μια πρωτογενή ή δευτερογενή συμβαλλόμενη αιτία ψυχοσωματικής ή ψυχογενούς προέλευσης. Αυτό είναι λογικό και συμβαδίζει με την Επιγενετική επιστήμη και τους τεκμηριωμένους μηχανισμούς της.

Δυστυχώς, μερικοί άνθρωποι θεωρούν φυσιολογική τη θυματοποίησή τους και αποκτούν μια αίσθηση οικειότητας με αυτή. Αντιστέκονται στην αλλαγή, αποφεύγουν να αναλάβουν την ευθύνη για τη ζωή τους και να δουν πώς μπορούν να την αναστρέψουν αλλάζοντας τον αρνητική περιοριστική νοοτροπία τους και τις πεποιθήσεις τους για τη ζωή.

Αν αντιλαμβάνεστε ότι είστε σε μια κατάσταση θυματοποίησης ή έχετε επίμονα θέματα υγείας και εξισώνετε την κατάσταση υγείας με μια ουδέτερη κατάσταση «απουσίας ασθένειας»., είναι καιρός να εξετάσετε ποια πραγματικότητα έχετε δημιουργήσει για τον εαυτό σας και που σας οδηγεί αυτό...

 

Σημειώσεις - Παράρτημα
[1] Γονιδίωμα είναι το σύνολο των γενετικών πληροφοριών του οργανισμού μας.

[2] Μεταγραφή είναι η διαδικασία κατά την οποία δημιουργείται ένα μόριο RNA, χρησιμοποιώντας μια αλυσίδα του DNA ως πρoτύπου, της οποίας είναι συμπληρωματικό.

[3] Άρρητη (ή άδηλη ή μη δηλωτική μνήμη) είναι η μνημονική λειτουργία στην οποία το περιεχόμενο (αισθητικοκινητικές δεξιότητες, συνήθειες, μορφές εξαρτημένης μάθησης και μνήμης, η προπαίδευση, η εξοικείωση και η ευαισθητοποίηση), δεν μπορεί να εκφραστεί ρητά, δηλωτικά αλλά μόνον μέσω της συμπεριφοράς.

Ρητή (ή έκδηλη ή δηλωτική) μνήμη είναι η λειτουργία της μνήμης στην οποία το περιεχόμενο (συμβάντα, γεγονότα ή μαθημένο υλικό στο παρελθόν) μπορεί να ανασυρθεί συνειδητά και επομένως, μπορεί να εκφραστεί ρητά, δηλωτικά, δηλαδή να διατυπωθεί σε πρόταση μέσω του λόγου. Διακρίνεται σε βραχύχρονη και μακρόχρονη, με βάση το χρονικό διάστημα που διαρκεί.

[4] Κατάσταση «πάλης ή φυγής» ή κατάσταση Συμπαθητικοτονίας όπου επικρατεί το συμπαθητικό νευρικό σύστημα.

[5] Παρασυμπαθητικοτονία: επικράτηση του παρασυμπαθητικού νευρικού συστήματος.

Συγγραφή Άρθρου

Παναγιώτα Κυπραίου - Ψυχοθεραπευτής

Παναγιώτα Κυπραίου: έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology”, σημαίνει ότι το E-Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχοθεραπεύτρια, Συντονίστρια Σχολών Γονέων.
Κάτοχος του Ευρωπαϊκού Πιστοποιητικού Ψυχοθεραπείας (ECP), Μέλος της British Psychological Society και της European Association for Body Psychotherapy.

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Κάντε εγγραφή στο 15νθημερο Newsletter για ενημέρωση σεμιναρίων, νέων άρθρων, βιβλίων, θέσεων εργασίας κ.α.


Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα
Ψυχοθεραπεία, Συμβουλευτική
Πώς μπορούμε να μεταβάλουμε τις Περιοριστικές Πεποιθήσεις μας;
  • Τρίτη, 21 Μάρτιος 2017
  • Από: Βίκυ Κάουλα

Κατά τη διαδικασία της συμβουλευτικής συμβαίνει πολύ συχνά να συναντάμε εμπόδια και αντιστάσεις από τη μεριά του θεραπευόμενου, που ως βάση έχουν κάποιες πεποιθήσεις, βαθιά ριζωμένες μέσα τους, οι...

Ψυχοθεραπεία, Συμβουλευτική
Η θεραπευτική σχέση στη γνωστική συμπεριφορική θεραπεία
  • Τρίτη, 14 Μάρτιος 2017
  • Από: Έλλη Γκαλτέμη

Έχει υποστηριχθεί ότι η θεραπευτική σχέση είναι ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες στην ψυχοθεραπεία. Επί του παρόντος, η γνωστική συμπεριφορική θεραπεία και η αξία της θεραπευτικής σχέσης λαμβάνουν ολοένα...

Σημαντικοί Ψυχολόγοι
Irving Janis (1918-1990)
  • Τετάρτη, 08 Μάρτιος 2017
  • Από: Έλλη Γκαλτέμη

Αμερικανός ψυχολόγος ο οποίος προσδιόρισε το ψυχολογικό φαινόμενο της ομαδικής σκέψης (groupthink).Προσωπική ζωήΓεννήθηκε στις 26 Μαΐου του 1918 στο Μπάφαλο της Νέας Υόρκης. Το 1939...

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Βρείτε ειδικό Ψυχικής Υγείας

Αναζητήστε ειδικούς στον μοναδικό εξειδεκευμένο κατάλογο στο ελληνικό διαδίκτυο.

Μεταβείτε στον κατάλογο Ειδικών Ψ.Υγείας »

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Πως μπορούμε να τιθασεύσουμε τον εσωτερικό κριτή;
εσωτερικός κριτής

Όλοι γνωρίζουμε τη γκρινιάρικη φωνή μέσα μας που λέει ότι είμαστε ανεπαρκείς και μας θυμίζει τις αποτυχίες μας. Μερικές φορές ακούμε μια φωνή που μας προειδοποιεί να μην κάνουμε μεγαλεπήβολα σχέδια, να μη στοχεύουμε πολύ ψηλά ή να μην είμαστε τόσο σίγουροι για τον εαυτό μας.

Πως μπορούμε να ξεπεράσουμε την τελειομανία;
τελειομανία

Α. Αλλαγή του τελειομανούς τρόπου σκέψης
1.Εξασκήσου στο ρεαλιστικό τρόπο σκέψης. Επειδή οι τελειομανείς είναι συχνά πολύ επικριτικοί με τον εαυτό τους, ένας πολύ αποτελεσματικός τρόπος για να ξεπεράσεις την τελειομανία είναι να αντικαταστήσεις τις αυτοκριτικές ή τελειομανείς σκέψεις με πιο ρεαλιστικές και βοηθητικές δηλώσεις.

Γιατί τσακώνονται τα ζευγάρια;
ζευγάρια τσακωμός

Πολύ συχνά, τα ζευγάρια δεν τσακώνονται για αυτό που νομίζουν, δηλαδή για τα χρήματα, το σεξ, την ανατροφή των παιδιών, τα πεθερικά ή τις δουλειές του σπιτιού. Στην πραγματικότητα, οι σύντροφοι τσακώνονται κυρίως όταν πιστεύουν ότι το ταίρι τους δεν ενδιαφέρεται για το πώς αισθάνονται. Τσακώνονται εξαιτίας του πόνου της αποσύνδεσης.

Αναλύοντας το μοτίβο της αναβλητικότητας
αναβλητικότητα

Το μοτίβο της αναβλητικότητας χαρακτηρίζεται από την τάση να αποφεύγουμε ορισμένα είδη δράσης. Μπορεί να αποφεύγουμε καθήκοντα που δεν μας αρέσουν ιδιαίτερα. Μπορεί επίσης να αποφεύγουμε πράγματα που πραγματικά θέλουμε να κάνουμε, ειδικά δραστηριότητες που συνεπάγονται την ανάληψη ρίσκου και την πιθανότητα της αποτυχίας.

Γνωριμίες μέσω διαδικτύου & μέτρα προστασίας
Γνωριμίες μέσω διαδικτύου

Αν είστε μόνοι και αναζητάτε κάποια γνωριμία μέσω διαδικτύου, δίνουμε κάποιες προτάσεις που μπορεί να χρησιμεύσουν ως μέτρα προστασίας για τη συναισθηματική σας ακεραιότητα.