Η έννοια της σχέσης αναφέρεται στο δεσμό ανάμεσα σε πρόσωπα. Τόσο η λέξη «έξη» όσο και η λέξη σχέση αποτελούν παράγωγα του ρήματος «έχω». Ωστόσο, στην αρχαία γλώσσα η λέξη «έξις» αναφερόταν σε συνήθειες που χαρακτηρίζονται από διάρκεια, ενώ η λέξη «σχέσις» δήλωνε κυρίως την επαφή ή τη σύνδεση που χαρακτηρίζεται από προσωρινότητα. 

Στις μέρες μας, οπωσδήποτε το ζητούμενο σε μια σχέση είναι η μονιμότητα. Στην αρχική φάση της σύναψης μιας σχέσης κανένας δεν σκέφτεται την προσωρινότητα αυτής, την ημερομηνία λήξης της, αλλά αντιθέτως επενδύει συναισθηματικά σ’ αυτή. Ωστόσο, το τελευταίο διάστημα γίνεται όλο και πιο συνηθισμένο, ζευγάρια να ζητούν βοήθεια για να επιλύσουν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν, να λάβουν ενίσχυση και να αντιμετωπίσουν τα αδιέξοδα που τα πολλά χρόνια σχέσης έχουν δημιουργήσει. 

Η ικανότητά μας να αρχίζουμε και να συνεχίζουμε σχέσεις βρίσκεται στον πυρήνα της ανθρώπινης ύπαρξης και του τρόπου ζωής. Οι ανθρώπινες επιθυμίες απορρέουν από τη δραστηριότητα του εγκεφάλου. Το πώς βλέπουμε τους άλλους ελέγχεται από μια συγκεκριμένη εγκεφαλική περιοχή που ονομάζεται RAS (δικτυωτό σύστημα ενεργοποίησης). Σ’ αυτό το σημείο αποφασίζεται το πόσο έλκονται δύο άτομα και αν υπάρχει συναισθηματικό μέλλον μεταξύ τους - οπότε παραμένουν στη σχέση ή φεύγουν. Στην αρχή του έρωτα, π.χ μια γυναίκα ενθουσιάζεται με κάποια από τα χαρακτηριστικά του συντρόφου της. Αυτό πυροδοτεί το RAS της να τον δει θετικά. Έτσι οτιδήποτε ανακαλύψει για το άτομό του, θα το βλέπει θετικά. Όλα αυτά τα θετικά του στοιχεία τα αφομοιώνει χωρίς μεγάλες αλλαγές στη ρουτίνα της. Η κοπέλα αυτή είναι ερωτευμένη, έχει βρει τον ιδανικό σύντροφο, τον άντρα με τον οποίο θέλει να ζήσει τη ζωή της. Μερικά όμως χρόνια αργότερα, η ίδια κοπέλα δεν είναι ευτυχισμένη στο γάμο της, αισθάνεται έντονο στρες και απογοήτευση από τη συζυγική της ζωή. Τώρα το RAS της αντιλαμβάνεται τα κάποτε θετικά χαρακτηριστικά του ως αρνητικά. Το RAS της έχει αλλάξει, όχι όμως απαραίτητα και η συμπεριφορά του συντρόφου της. Τον βλέπει με διαφορετικό τρόπο, τον κρίνει με διαφορετικά κριτήρια. 

Για να λειτουργήσει μια σχέση θα πρέπει να αντιληφθούμε ότι είναι φυσιολογικό για το RAS να αλλάξει στο πώς βλέπει τα πράγματα, από το θετικό στο αρνητικό και πάλι πίσω στο θετικό. Η παλινδρόμηση στην αρνητική θέαση μπορεί να αλλάξει με την αναγνώριση και την απόρριψη των αρνητικών σκέψεων. Αυτή είναι η κατάλληλη στιγμή για μια ειλικρινή και εκ βαθέων συζήτηση με τον εαυτό. Το πρώτο λάθος λοιπόν που μπορεί να γίνει σε μια σχέση είναι η μη συνειδητοποίηση της πηγής των αρνητικών σκέψεων, η διάχυσή τους στην καθημερινότητα του ζευγαριού και η επιρροή τους στη συμπεριφορά. Οπωσδήποτε λάθος επιλογή είναι η έλλειψη προσπάθειας αλλαγής των δυσλειτουργικών σκέψεων, συμπεριφορών, συναισθημάτων, η κατάπνιξή τους και τελικώς το κλείσιμο στον εαυτό. 

Συχνά επίσης, ο/η σύντροφος βρίσκει ένα τρίτο πρόσωπο αλλά και πράγμα ή ασχολία, όπου μπορεί να διοχετεύσει τις ανάγκες και να βρει την ικανοποίηση που δε λαμβάνει. Η τριγωνοποίηση είναι πολύ συχνή κατάληξη των προβλημάτων στις σχέσεις χωρίς να τα λύνει αλλά να τα διογκώνει οδηγώντας ταυτόχρονα στην απώλεια του αισθήματος αυτοεκτίμησης και συχνά στην κατάθλιψη. 

Επίσης, ένας μεγάλος εχθρός της σχέσης είναι η απέχθεια του κόπου, η επιδίωξη της ευκολίας και των διευκολύνσεων που οδηγούν τον άνθρωπο να πιστέψει ότι δικαιούται τα πάντα και μπορεί να τα αποκτήσει χωρίς κόπο. Κόπο χρειάζεται και η ουσιαστική επικοινωνία που δεν είναι διατεθειμένα αρκετά ζευγάρια να καταβάλουν. Τα περισσότερα προβλήματα στις ανθρώπινες σχέσεις ξεκινούν από την έλλειψη επικοινωνίας. Δεν μπορείς να επικοινωνήσεις όταν ταυτόχρονα τσεκάρεις τα μηνύματα στο κινητό σου, βλέπεις τηλεόραση ή κάνεις ζάπινγκ στα αθλητικά κανάλια. Η τραγωδία του σύγχρονου ανθρώπου είναι ότι επιθυμεί να πάρει αλλά δεν είναι έτοιμος να δώσει. 

Ένα επιπλέον λάθος στις σχέσεις είναι το κυνήγι της ευτυχίας, το θορυβώδες, το εφήμερο, το θάμπος της επιφάνειας. Θεωρώντας δεδομένη τη σχέση μας, μεταθέτουμε το κέντρο βάρους από το πρόσωπο που ζούμε μαζί σε δευτερεύοντα κέντρα όπως είναι η προσπάθεια για ανούσια ευδαιμονία. 

Πολλές επίσης αναφορές έχουν γίνει για τη ρουτίνα και τη διαβρωτική καθημερινότητα. Όμως η ρουτίνα δε βρίσκεται στην καθημερινότητα αλλά στην έλλειψη ενδιαφέροντος των συντρόφων να συνεχίζουν να μαθαίνουν ο ένας τον άλλο, στην αδυναμία τους να βιώσουν αυτό που σημαίνει αγάπη. 

Πηγή συγκρούσεων είναι και οι «ασυμβίβαστοι ρόλοι των φύλων», η διαφορετική προετοιμασία που έχουν ο άνδρας και η γυναίκα για τη θέση τους στον κόσμο καθώς και η διαφορετική κατανόησή του. 

Ανασταλτικά για την ευτυχία επιδρά και η έλλειψη καταμερισμού των υποχρεώσεων της σχέσης, όπως για π.χ το μοίρασμα των οικιακών δουλειών στο σπίτι, συχνή πηγή καβγάδων όταν μένουν πίσω λόγω των πολλαπλών υποχρεώσεων των συντρόφων. 

 Η έλλειψη εμπιστοσύνης, δικαιοσύνης, συγχώρεσης, η έλλειψη διαλόγου, διαχείρισης του θυμού και των συγκρούσεων μπορούν επίσης να πλήξουν τη σχέση ανεπανόρθωτα. 

«Ό,τι αγάπησα χάθηκε μαζί με τα σπίτια που ήταν καινούρια το περασμένο καλοκαίρι και γκρέμισαν με τον αγέρα του φθινοπώρου»  
Γ.Σεφέρης 

 Εναπόκειται σ’ εμάς να αντιληφθούμε τις φθοροποιούς δυνάμεις στη σχέση μας και να επιδιώξουμε την αλλαγή.    

Βιβλιογραφία:

1. Shimberg EF. (1999): Blending Families. Berkley Publishing, New York
2.Μουσούρου Λ. (2006): Οικογένεια και οικογενειακή πολιτική. Εκδ. Gutenberg

 

Συγγραφή Άρθρου

Ελίνα Τσιούλη - Ψυχολόγος

Ελίνα Τσιούλη: έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology”, σημαίνει ότι το E-Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχολόγος Διαχείρισης του Στρες (μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην Ιατρική Σχολή Αθηνών), μέλος του Πανελληνίου Ψυχολογικού Συλλόγου. Ατομική συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία για τη διαχείριση προβλημάτων στρες και την προαγωγή της ψυχικής υγείας.

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα
Μην αγχώνεσαι!

Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει αυτή την προτροπή για την...

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Ξεκινήστε δίαιτα με καλή ψυχολογία!
δίαιτα ψυχολογία

Σε κάθε άνθρωπο αρέσει η διαδικασία, να ανέβει σε μια ζυγαριά και ο αριθμός που θα δει να είναι αυτός που ξέρει ότι ταιριάζει στο σώμα του. Ενόψει καλοκαιριού, ενισχύονται συχνά οι προσπάθειες ελέγχου του σωματικού βάρους καθώς το σώμα είναι περισσότερο εκτεθειμένο στα βλέμματα των άλλων λόγω του ελαφρύ ρουχισμού.

Ψυχοσωματικά συμπτώματα. Τι είναι και πώς να τα αντιμετωπίσετε
Ψυχοσωματικά συμπτώματα

Stress είναι η κατάσταση της απειλούμενης ή διαταραγμένης ομοιόστασης του οργανισμού, η διατάραξη της ισορροπίας του οργανισμού στην προσπάθειά του να αντιμετωπίσει ένα στρεσογόνο ερέθισμα. Όταν το άτομο εκτίθεται σε στρεσογόνα ερεθίσματα διεγείρεται το συμπαθητικό νευρικό σύστημα με αποτέλεσμα να εκκρίνονται κατεχολαμίνες οι οποίες διεγείρουν το ΚΝΣ οπότε ο οργανισμός βρίσκεται σε εγρήγορση.

H θεραπευτική αξία του γέλιου
γέλιο

Για το γέλιο έχουν αναπτυχθεί τρεις κυρίαρχες θεωρίες:
α) Σύμφωνα με την πρώτη θεωρία, το στρες αυξάνει τη διέγερση και την ένταση, ενώ αντίθετα το γέλιο μπορεί να μειώσει το στρες με τον κατευνασμό της έντασης. Σύμφωνα μ’ αυτή τη θεωρία, αν οι άνθρωποι γελούν σε μια στρεσογόνο κατάσταση, ο βαθμός διέγερσής τους πέφτει και η στρεσογόνος κατάσταση δεν είναι πλέον αρνητική και μισητή.

Διαχείριση άγχους. Kαλύτερη ψυχολογία για καλύτερη υγεία.
Διαχείριση άγχους

Πολύ συχνά οι άνθρωποι εκφράζουν δυσφορία για τον καθημερινό τρόπο ζωής τους παραπονούμενοι ότι η ζωή τους είναι έντονη και γεμάτη στρες.
Το στρες είναι αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης του ατόμου με το περιβάλλον του.

Aισθάνεστε κατάθλιψη; Πώς τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επηρεάζουν την ψυχική υγεία σας;
κατάθλιψη facebook

Kατά τη διάρκεια των τελευταίων δέκα ετών, η ταχεία ανάπτυξη των ιστοσελίδων κοινωνικής δικτύωσης (Facebook, Twitter, MySpace) έχει προκαλέσει βαθιές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι επικοινωνούν και διαντιδρούν. Το Facebook, το μεγαλύτερο κοινωνικό δίκτυο σήμερα, έχει περισσότερους από 1 δις ενεργούς χρήστες και υπολογίζεται ότι στο μέλλον αυτό το νούμερο θα αυξηθεί σημαντικά, κυρίως στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Εγγραφή στο Newsletter

15νθημερο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας τα νέα άρθρα, αλλά και ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια, βιβλία ψυχολογίας, θέσεις εργασίας κ.α.