Η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή ανήκει στην μεγάλη ενότητα που ονομάζουμε διαταραχές προσωπικότητας. Ψυχαναγκασμούς και καταναγκασμούς σε λειτουργικό βαθμό συναντούμε σε ένα μεγάλο αριθμό ανθρώπων. Υπάρχει επίσης και η ψυχαναγκαστική διαταραχή που ανήκει στην κατηγορία των αγχωδών διαταραχών. Τι είναι αυτό που ξεχωρίζει τα παραπάνω και πως γίνεται η διαφοροδιάγνωση τους; 

Ισως το πιο βασικό στοιχείο για να αποδοθεί σε κάποιον η διάγνωση αυτής της διαταραχής προσωπικότητας είναι, τα ψυχαναγκαστικά και καταναγκαστικά χαρακτηριστικά, να είναι τόσο έντονα, εκτεταμένα και συχνά, ώστε να καθιστούν το άτομο πραγματικά μη λειτουργικό στην καθημερινότητα του.

Χαρακτηριστικά Ιδεοψυχαναγκαστικής Διαταραχής

Το άτομο με Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή Προσωπικότητας έχει μειωμέμη ικανότητα να εκφράσει ζεστά και τρυφερά συναισθήματα.

Χαρακτηρίζεται από μια τελειοθηρία που ελαττώνει την ικανότητά του να δει τα πράγματα συνοπτικά, μια δυσκολία να κάνει τα πράγματα με άλλον τρόπο εκτός από τον δικό του, μια υπέρμετρη αφοσίωση στη δουλειά, και αναποφασιστικότητα.

Κατά κύριο λόγο, όλα πρέπει να είναι σωστά, και τίποτα δεν μπορεί να αφεθεί στην τύχη. 

Η ενασχόληση με την τελιοθηρία και τον ψυχικό έλεγχο είναι έντονη, εις βάρος βέβαια της ευελιξίας και την αποδοτικότητας.

Ας δούμε όμως τα διαγνωστικά κριτήρια της διαταραχής. Τουλάχιστον 4 από τα παρακάτω χρειάζεται να συνυπάρχουν, να είναι παρόντα σε μια ποικιλία καταστάσεων ώστε να αποδοθεί η συγκεκριμένη διάγνωση. Να σημειώσουμε ακόμη πως η διαταραχή αυτή, κατά κανόνα κάνει την εμφάνιση της, νωρίς, στην ενήλικη ζωή.

Διαγνωστικά κριτήρια Ιδεοψυχανγκαστικής Διαταραχής Προσωπικότητας

  • Έχει έντονη ενασχόληση με λεπτομέρειες, κανόνες, με την τάξη, την οργάνωση και τον προγραμματισμό, σε βαθμό που χάνεται η ουσία, η όπως λέει ο λαός, χάνεται το δάσος, κοιτώντας το δέντρο.
  • Εμφανίζει τελειοθηρία που παρεμποδίζει την ολοκλήρωση μιας εργασίας.
  • Είναι ανίκανο να πετάξει παλιά, χαλασμένα, φθαρμένα ή χωρίς αξία αντικείμενα ακόμα και όταν δεν έχουν συναισθηματική αξία.
  • Παρουσιάζει ιδιαίτερη ακαμψία στη συμπεριφορά καθώς και ισχυρογνωμοσύνη.
  • Είναι υπερβολικά αφοσιωμένο στην εργασία και την παραγωγικότητα με αποκλεισμό των δραστηριοτήτων του ελεύθερου χρόνου και των φιλικών σχέσεων (που δεν εξηγείται από φανερή οικονομική ανάγκη
  • Είναι άκαμπτο σε θέματα ηθικής και αξιών.
  • Είναι ακραία ευσυνείδητο.
  • Είναι απρόθυμο να δουλέψει με άλλους, εκτός εάν αυτοί υποταχθούν στον ακριβή δικό του τρόπο.
  • Είναι πολύ οικονόμος. Δεν ξοδεύει χρήματα. Θεωρεί ότι τα χρήματα πρέπει να αποταμιεύονται προκειμένου να υπάρχει μια διασφάλιση σε μελλοντικές καταστροφές που φοβάται ότι θα έρθουν.

Θεραπεία Ιδεοψυχαναγκαστικής Διαταραχής

Τόσο η ατομική όσο και η ομαδική ψυχοθεραπεία λειτουργούν θεραπευτικά. Το άτομο που πάσχει από αυτή τη διαταραχή θα φέρει στην θεραπεία του ισχυρούς αμυντικούς μηχανισμούς, όπως αυτούς της εκλογίκευσης και της διανοητικοποίησης. Στην προσπάθεια του θεραπευτή να ενσυναισθανθεί τα συναισθήματα του ασθενή, θα υπάρξει σημαντική αντίσταση, με άμυνες, λογική και διανοητικοποίηση.

Υπενθυμίζουμε ότι ένα χαρακτηριστικό της διαταραχής είναι η ακαμψία. Ο θεραπευτής καλείται να "αγκαλιάσει" όλες τις πλευρές του ασθενή, να έχει υπομονή και να μην εμπλακεί μαζί του σε κάποιου είδους ανταγωνιστική σχέση στην οποία μπορεί ο ασθενής να κατευθύνει την ψυχοθεραπευτική διαδικασία.

 

Σημείωση: Η τυποποίηση στοιχείων προσωπικότητας δεν σημαίνει παθολογικότητα. Κοιτώντας μέσα μας, θα μπορούσαμε αρκετά εύκολα να ανακαλύψουμε στοιχεία ψυχαναγκαστικά, υστερικά, παρανοϊκά κτλ. Για να συνιστούν τα στοιχεία αυτά διαταραχή προσωπικότητας χρειάζεται να είναι ιδιαίτερα δυσπροσαρμοστικά και δύσκαμπτα, ώστε να προκαλούν σημαντική προσωπική ενόχληση ή σημαντική έκπτωση της λειτουργικότητας του ατόμου.

Μην μπαίνετε στον πειρασμό της αυτοδιάγνωσης μέσω άρθρων που διαβάζετε στο διαδίκτυο. Αν υποπτεύεστε κάποια διαταραχή ή αν ταλαιπωρείστε από μια σειρά συμπεριφορών, σκέψεων και συναισθημάτων, απευθυνθείτε σε ειδικό ψυχικής υγείας προκειμένου να διερευνήσετε το θέμα.

 

Συγγραφή Άρθρου

E-Psychology.gr

e psy logo twitter2Επιστημονική ομάδα Ειδικών Ψυχικής Υγείας - Τμήμα Σύνταξης Πύλης Ψυχολογίας E-Psychology.gr

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα

Βρείτε ειδικό Ψ.Υγείας

Ο μοναδικός εξειδικευμένος κατάλογος Ψυχολόγων, Συμβούλων Ψ.Υγείας.

Μεταβείτε στον κατάλογο Ειδικών Ψ.Υγείας »

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Θέση Εργασίας: Ψυχολόγος για Διδασκαλία Ενηλίκων στην Αθήνα
Στοιχεία εργοδότη: Κέντρο Εφαρμοσμένης Ψυχοθεραπείας & Συμβουλευτικής
Περιγραφή θέσης: Διδασκαλία Ενηλίκων στη Γνωσιακή Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία
Τύπος απασχόλησης: Μερική Απασχόληση
Απολαβές / Παροχές: κατόπιν συνεννοήσεως
Τίτλος θέσης: Εισηγητής/τρια μαθημάτων
Θέση Εργασίας: Ψυχολόγος για Διδασκαλία Ενηλίκων στην Θεσσαλονίκη
Στοιχεία εργοδότη: Κέντρο Εφαρμοσμένης Ψυχοθεραπείας & Συμβουλευτικής
Περιγραφή θέσης: Διδασκαλία Ενηλίκων στη Γνωσιακή Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία
Τύπος απασχόλησης: Μερική Απασχόληση
Απολαβές / Παροχές: κατόπιν συνεννοήσεως
Τίτλος θέσης: Εισηγητής/τρια μαθημάτων
2η Ημερίδα Κέντρου Εκπαίδευσης & Αντιμετώπισης Διατροφικών Διαταραχών

Το Ελληνικό Κέντρο Εκπαίδευσης & Αντιμετώπισης Διατροφικών Διαταραχών αποκλειστικός συνεργάτης του National Center of Eating Disorders της Μεγάλης Βρετανίας, διοργανώνει τη 2η ανοιχτή ημερίδα για τις τελευταίες εξελίξεις στις διατροφικές διαταραχές.

Mediterranean College Employability Fair 2017

Μια από τις μεγαλύτερες Εκθέσεις Καριέρας (σε επίπεδο Κολλεγίων) που έχουν πραγματοποιηθεί στην Ελλάδα, διοργανώνεται για 5η συνεχή χρονιά από το Mediterranean College.

10η Σεπτεμβρίου – Παγκόσμια Ημέρα για την Πρόληψη της Αυτοκτονίας

H 10η Σεπτεμβρίου έχει καθιερωθεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, τη Διεθνή Ένωση για την Πρόληψη της Αυτοκτονίας και τη διεθνή επιστημονική κοινότητα ως η Παγκόσμια Ημέρα για την Πρόληψη της Αυτοκτονίας, προκειμένου να ενεργοποιηθεί η κοινή γνώμη με στόχο την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση του πληθυσμού στα πεδία της πρόληψης της αυτοκτονίας και των αυτοκαταστροφικών συμπεριφορών.

Εγγραφή στο Newsletter

15νθημερο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας τα νέα άρθρα, αλλά και ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια, βιβλία ψυχολογίας, θέσεις εργασίας κ.α.