Η τελειομανία είναι ένας πολυδιάστατος τύπος προσωπικότητας που σχετίζεται με έναν αριθμό από ψυχολογικές, διαπροσωπικές και συσχετιζόμενες με την επίδοση δυσκολίες. Δεν είναι πρωτογενής διαταραχή από μόνη της, αλλά μπορεί να είναι ένδειξη διαταραχής και πιο συγκεκριμένα της Ψυχαναγκαστικής Διαταραχής.

Γενικότερα είναι ένας παράγοντας που δημιουργεί προβλήματα σε ενήλικες, εφήβους και παιδιά. Δεν πρέπει να συγχέουμε την τελειομανία με το υγιές κυνήγι της τελειότητας, το οποίο είναι θετικό γιατί συνήθως συνοδεύεται από μία αίσθηση ικανοποίησης και ολοκλήρωσης μετά από την επίτευξη ενός στόχου. Η τελειομανία ωστόσο δεν είναι μία τέτοια υγιής συμπεριφορά. Οι τελειομανείς θέτουν πολύ υψηλούς, πολλές φορές και άπιαστους στόχους τους οποίους είναι δύσκολο να πετύχουν με αποτέλεσμα να μην είναι ποτέ ευχαριστημένοι από την επίδοσή τους.

Ο Κύκλος της Τελειομανίας

    • Τα άτομα αρχικά θέτουν υψηλούς και μη εύκολα επιτεύξιμους στόχους.
    • Αποτυγχάνουν στην πραγματοποίησή τους γιατί δεν ξέρουν από πού να ξεκινήσουν.
    • Η πίεση για την επίτευξη στόχου και η αναπόφευκτη συνεχής αποτυχία μειώνουν την παραγωγικότητα και αποτελεσματικότητα του ατόμου.
    • Αυτό οδηγεί τα άτομα να είναι αυστηρά με τον εαυτό τους και να αυτοκατηγορούνται, με αποτέλεσμα την χαμηλή αυτοεκτίμηση, το άγχος και την κατάθλιψη.
    • Παρατούν ολοκληρωτικά τους στόχους τους και θέτουν καινούργιους με αποτέλεσμα ο κύκλος να ξαναρχίζει.


Περιγραφή Προβλημάτων και Τυπικών Συμπεριφορών Τελειομανών
Έρευνες έχουν δείξει ότι οι τελειομανείς είναι πιο αγχώδεις και είναι λιγότερο αποδοτικοί στις εργασίες που έχουν αναλάβει να φέρουν εις πέρας. Ο έντονος φόβος τους για αποτυχία σε συνδυασμό με τους πολύ δύσκολους στόχους που θέτουν έχουν ως αποτέλεσμα την αποτυχία. Ως αποτυχία θεωρούν οποιαδήποτε παρέκκλιση από τον ακριβή τελικό τους στόχο. Αν δεν πετύχουν τον στόχο τους στο έπακρο νιώθουν ανάξιοι. Ο φόβος της αποτυχίας των τελειομανών είναι τόσο έντονος που πολλές φορές έχει αρνητική επίπτωση στην λειτουργικότητά τους μέσα από την καθημερινότητα. Επίσης αντιμετωπίζουν δυσκολία στο να δουν την θετική όψη των γεγονότων.

Ο φόβος για αποτυχία για τους τελειομανείς ισοδυναμεί με τον φόβο μήπως κάνουν λάθος. Αυτός τους ο φόβος οδηγεί στο να χάνουν ευκαιρίες να μάθουν και να ωριμάσουν. Καθοδηγούνται αποκλειστικά από τα «πρέπει» και όχι από τα «θέλω» τους.

Οι τελειομανείς έχουν την τάση να πιστεύουν ότι οι δικές τους προσπάθειες προς επίτευξη κάποιου στόχου είναι μάταιες, αδιέξοδες και ανεπαρκείς. Για τους άλλους πιστεύουν ότι μπορούν να πετύχουν καταβάλλοντας ελάχιστη προσπάθεια, κάνοντας λίγα λάθη, μη βιώνοντας συναισθηματικό στρες και έχοντας εμπιστοσύνη στον εαυτό τους.

Ένας άλλος φόβος των τελειομανών είναι ο φόβος της απόρριψης. Δεν θέλουν να ανακαλύψουν οι άλλοι τα λάθη τους γιατί νομίζουν ότι αν γίνει αυτό δεν θα είναι πλέον αποδεκτοί. Με το να είναι τέλειοι προστατεύουν τους εαυτούς τους από την κριτική, την απόρριψη και την αποδοκιμασία.

Οι τελειομανείς συχνά αναφέρονται στην αυτοεκτίμησή τους μόνο σε σχέση με την ικανότητά τους να πετυχαίνουν στόχους και αυτός είναι ένας παράγοντας της χαμηλής τους αυτοεκτίμησης. Με το να θέτουν πολύ δύσκολους στόχους αυξάνουν τις πιθανότητες να μην καταφέρουν να τους πετύχουν, κάτι που έχει άμεση επίπτωση στην αυτοεκτίμησή τους αφού γι? αυτούς η αυτοεκτίμηση μεταφράζεται ως επίτευξη στόχων.

Επίσης, επειδή συχνά οι τελειομανείς θεωρούν ότι έχουν απογοητεύσει τους άλλους, ιδιαίτερα όταν δεν καταφέρνουν να πετυχαίνουν στόχους, έχουν αυξημένα αισθήματα ντροπής και ενοχών. Για να απαλλαγούν από αυτά τα αρνητικά συναισθήματα εφαρμόζουν ένα αυστηρό καθημερινό πρόγραμμα.

Η χαμηλή αυτοεκτίμηση και το αίσθημα αποτυχίας των τελειομανών σε μεγαλύτερες ηλικίες μπορεί να οδηγήσει στην αυξημένη χρήση αλκοόλ, ναρκωτικών και άλλων επικίνδυνων και επιβλαβών για την υγεία ουσιών. Επίσης τελειομανή άτομα καταφεύγουν στον τζόγο ή και άλλες συμπεριφορές που εμπεριέχουν την ανάληψη ρίσκου.

Πιθανά Αίτια Τελειομανίας
Υπάρχουν εισηγήσεις ότι οι αιτίες της τελειομανίας πηγάζουν στις σχέσεις των γονέων με τα παιδιά τους. Συγκεκριμένα οι μαθητές που προέρχονται από οικογένειες με μερική ή καθόλου αποδοχή δεν μαθαίνουν πως μπορούν να ικανοποιήσουν τους γονείς τους και αυτοί που προέρχονται από οικογένειες με υπό όρους αποδοχή όπου οι γονείς επιβραβεύουν το παιδί τους μόνο όταν πλήρης επιτυχία, έχουν αυξημένες πιθανότητες να παρουσιάσουν τελειομανία.

Άλλες πιθανές αιτίες της τελειομανίας είναι η αντιγραφή από πλευράς του παιδιού των προτύπων συμπεριφοράς των τελειομανών γονέων ή η προσπάθεια ανταγωνισμού των τελειομανών συγγενών του αλλά και η τάση των δασκάλων να επιζητούν την τελειότητα και να κριτικάρουν τις ατέλειες στα επιτεύγματα των παιδιών.

Μορφές Τελειομανίας
Το μεγαλύτερο μέρος της βιβλιογραφίας αναφέρεται σε τρεις πιθανές εκδοχές τελειομανίας και σύμφωνα με τον Καναδικό Σύνδεσμο Ψυχολογίας καθένα από αυτά τα είδη σχετίζεται με διαφορετικού τύπου προβλήματα

    • Εσωτερικά κατευθυνόμενοι τελειομανείς: το άτομο τείνει να θέτει υψηλά προσωπικά πρότυπα επιτυχίας. θεωρείται ότι σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο να αναπτύξουν προβλήματα κατάθλιψης και νευρική ανορεξία.
    • Εξωτερικά κατευθυνόμενοι τελειομανείς: το άτομο αναμένει από τους άλλους να είναι τέλειοι στις εργασιακές τους επιδόσεις. θεωρείται ότι σχετίζονται με προβλήματα όπως ανικανοποίηση από το γάμο τους, τη σεξουαλική ζωή τους αλλά και θυμό.
    • Κοινωνικά κατευθυνόμενοι τελειομανείς: το άτομο πιστεύει ότι τα άλλα άτομα αναμένουν την τελειότητα για τον εαυτό τους. θεωρείται ότι σχετίζονται με συμπτώματα άγχους ή κατάθλιψης, αλλά και με διατροφικές διαταραχές. 

 

Ενδεικτική Βιβλιογραφία

  • Brophy J. (1996). Teaching problem students. NY: Guildford
  • Hewitt P. (2000). Psychology works for perfectionism. Canadian Psychological Association.
  • Thompson T., Foreman P. & Martin F. (2000). Impostor fears and Perfectionistic Concern Over Mistakes. Personality and Individual Differences


Αναδημοσίευση άρθρου κατόπιν σχετικής αδείας: Ψυχολογείν

 

Συγγραφή Άρθρου

E-Psychology.gr

e psy logo twitter2Επιστημονική ομάδα Ειδικών Ψυχικής Υγείας
Τμήμα Σύνταξης Πύλης Ψυχολογίας E-Psychology.gr
Επικοινωνία: editorial @e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Οι Γιατροί του Κόσμου ζητούν Ψυχίατρο, Θεσσαλονίκη

 

find job005Το Μη Κερδοσκοπικό Σωματείο Γιατροί του Κόσμου – Ελληνική Αντιπροσωπεία, στο πλαίσιο του έργου “Επανεκκίνηση” σε συνεργασία με το Δήμο Θεσσαλονίκης και την ΑΡΣΙΣ. Το πρόγραμμα υλοποιείται με δωρεά από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΙΣΝ), στο πλαίσιο της ευρύτερης δωρεάς των €10 εκατομμυρίων που έχει διαθέσει το ΙΣΝ προς τον Δήμο Θεσσαλονίκης.

Προκηρύσσει: Μία (1) θέση Ιατρού- Ψυχιάτρου για ημι-απασχόληση (20 ώρες/εβδομάδα) με έδρα τη Θεσσαλονίκη.

Psychosocial Workers and Psychologists for IOM, Greece

find job0031. Position Title: Psychosocial Workers. Duty Station: Various Locations across Greece
Classification: Ungraded position, attractive remuneration package. Type of Appointment: Special short-term contract with possibility of extension.

Established in 1951, IOM is the leading inter-governmental organization in the field of migration and works closely with governmental, intergovernmental and non-governmental partners.

3η Συνάντηση Ψυχοθεραπειών με θέμα: «Το μήλο της Έριδος: Διχόνοια, Σύγκρουση, Θυμός, Θεραπεία»
συνάντηση ψυχοθεραπειών

Στις 24 - 29 Αυγούστου 2018 στις Πινακάτες Πηλίου ξεκινά το συναρπαστικό ταξίδι αναψυχής στο χώρο της ψυχής...

Στο βουνό των Κενταύρων, γνωστό για τις θεραπευτικές του ιδιότητες, και συγκεκριμένα στις Πινακάτες θα πραγματοποιηθεί η 3η Συνάντηση Ψυχοθεραπειών με θέμα: «Το μήλο της Έριδος: Διχόνοια, Σύγκρουση, Θυμός, Θεραπεία».

Πρόκειται για μία πρωτοβουλία που συνδέει την ψυχική υγεία με τη Φύση, δημιουργώντας μία κοινότητα ατόμων με κοινό ενδιαφέρον τη θεωρητική και βιωματική κατανόηση της έννοιας «θεραπεία της ψυχής» και της σημασίας του φυσικού περιβάλλοντος στην ίδια τη θεραπευτική διαδικασία.

Οι συμμετέχοντες ζουν για λίγες μέρες σε έναν χώρο εξαιρετικής ομορφιάς, μέσα στη Φύση, στοχεύοντας στην ανταλλαγή γνώσεων, σκέψεων και συναισθημάτων μέσα από τον ανοιχτό, ειλικρινή διάλογο αλλά και τις βιωματικές δράσεις. Έτσι ωφελούνται τόσο από την ευεργετική λειτουργία της μικρής Κοινότητας, όσο και από την ιαματική δυνατότητα που ούτως ή άλλως προσφέρει η Φύση.

Το "Χωριό Ψ" περιλαμβάνει βιωματικά εργαστήρια, παράλληλες δράσεις, ενώ παράλληλα αποτελεί έναν ιδανικό συνδυασμό απόδρασης καλοκαιρινών διακοπών και προσωπικής εξέλιξης.

Η φετινή 3η Συνάντηση εστιάζει στις έννοιες της διχόνοιας και της σύγκρουσης, στο συναίσθημα του θυμού και στον τρόπο που αυτά μπορούν να δουλευτούν σε μια θεραπευτική σχέση. Αφετηρία και πηγή έμπνευσης της διαδικασίας αποτελεί «Το Μήλο της Έριδος», ένας μύθος ο οποίος συνδέεται άμεσα με το βουνό Πήλιο, αφού σε μια σπηλιά στις κορυφές του έγινε ο γάμος του Πηλέα και της Θέτιδος.

Σε ποιους απευθύνεται:

  • Άτομα που ενδιαφέρονται να γνωρίσουν περισσότερο τον εαυτό τους και να πειραματιστούν με πιο εκφραστικούς τρόπους επικοινωνίας
  • Επαγγελματίες και φοιτητές από τον χώρο της ψυχικής υγείας, των ανθρωπιστικών επιστημών και συναφών κλάδων

Φέτος στο "Χωριό Ψ", στο βασικό του πρόγραμμα, θα παρουσιαστούν τέσσερις ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις:

  • του Ινστιτούτου Δραματοθεραπείας ΑΙΩΝ με τον Στέλιο Κρασανάκη και την Εμμανουέλα Κρασανάκη,
  • του Κέντρου Τέχνης και Ψυχοθεραπείας με τη Νιζέττα Αναγνωστοπούλου,
  • του Processwork Hub με τη Βενετία Μπουρονίκου
  • του Κέντρου Focusing με την Άννα Καραλή και τη Ρεβέκκα Ροδοπούλου.

Στις 24 Αυγούστου θα πραγματοποιηθούν δύο βιωματικά εργαστήρια, κατόπιν ανοιχτής πρόσκλησης, δίνοντας έτσι την ευκαιρία σε ψυχοθεραπευτές και άλλων προσεγγίσεων να παρουσιάσουν τη δουλειά τους.

Πρόγραμμα:

  • 24 Αυγούστου Αφίξεις // Οpen call: Βιωματικά Εργαστήρια
  • 25 Αυγούστου: Δραματοθεραπεία
  • 26 Αυγούστου: Εικαστική Ψυχοθεραπεία (ΑRT THERAPY)
  • 27 Αυγούστου: Processwork
  • 28 Αυγούστου: Focusing Βιωματική Προσέγγιση
  • 29 Αυγούστου: Λήξη εργασιών // Αποχαιρετισμός

Το Πήλιο, ως τόπος ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, συνδυάζει αρμονικά διακοπές στο βουνό και τη θάλασσα και ως μυθικός και θεραπευτικός τόπος ξυπνάει όλες τις αισθήσεις για να προσφέρει εσωτερική ηρεμία και γαλήνη. Το "Χωριό Ψ" σε μια συγκυρία δύσκολη για τη χώρα αλλά και ολόκληρη την Ευρώπη μπορεί να αποτελέσει έναν τόπο συνάντησης, επαφής, μοιράσματος και ουσιαστικής φροντίδας της ψυχής.

Για περαιτέρω πληροφορίες:

Δημήτρης Παντελής | kondyli@gmail.com,6944908844
Αταλάντη Απέργη | atalandi@gmail.com, 6972859160

Ζητείται Ψυχολόγος από Εταιρεία Ψυχοκοινωνικών Ερευνών

find job003H "Εταιρεία Ψυχοκοινωνικών Ερευνών" για την κάλυψη έκτακτων εργασιακών αναγκών στις κατά τόπους δομές της, προσκαλεί:

Στη Δομή Δραπετσώνας έναν/μία ειδικό/κή παιδαγωγό ή ψυχολόγο, για πλήρη πρωινή απασχόληση (5 ημέρες/εβδομάδα, 8ωρο) με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας ορισμένου χρόνου διάρκειας από 01/09/2018 έως 31/07/2019. Απαραίτητη προϋπόθεση τριετής τουλάχιστον εμπειρία στον αυτισμό.

Ένας/μία απόφοιτος ΠΕ Ψυχολογίας για εξ αποστάσεως συνεργασία

find job006Η παρούσα Πρόσκληση Εκδήλωση Ενδιαφέροντος αφορά μία (01) ΘΕΣΗ για την ανάθεση έργου και αναφέρονται οι απαιτούμενες προϋποθέσεις και προσόντα, ως και κριτήρια επιλογής κ.λπ.

Ο Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Έρευνας (Ε.Λ.Κ.Ε.) Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (Ε.Α.Π.),
προσκαλεί τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν εκδήλωση ενδιαφέροντος για την ανάθεση έργου
στο πλαίσιο του Έργου ΦΚ171 «Κέντρο Συμβουλευτικής και Ψυχολογικής Υποστήριξης», με επιστημονικό υπεύθυνο τον Καθηγητή κ. Κωνσταντίνο Πετρογιάννη, ως εξής:


Βρείτε ειδικό Ψυχικής Υγείας

Αναζητήστε ειδικούς για ιδεοληψίες, ψυχαναγκαστική διαταραχή. Ο μοναδικός εξειδεκευμένος κατάλογος.

Μεταβείτε στον κατάλογο Ειδικών Ψ.Υγείας »

Είστε ειδικός Ψυχικής Υγείας?

Εγγραφείτε ώστε να λαμβάνετε ενημέρωση, σχετικά με θέματα που αφορούν την επιστήμη της ψυχολογίας, έρευνες, σεμινάρια ψυχολογίας, θέσεις εργασίας Ειδικών Ψυχικής Υγείας κ.τ.λ.

Newsletter για όλους

Εβδομαδιαίο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας νέα άρθρα ψυχολογίας, ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια ψυχολογίας, ομάδες υποστήριξης, βιβλία ψυχολογίας κ.α.

Η εγγραφή σας στα ενημερωτικά δελτία της Πύλης Ψυχολογίας E-Psychology.gr είναι απόλυτα σύμφωνη με την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Τα στοιχεία που δίνετε κατά την εγγραφή σας θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά και μόνο για την αποστολή ενημερωτικών δελτίων (Newsletters).