Σχετικά άρθρα x

 

Όταν ένας η μια ασθενής διαγνωστεί ότι πάσχει από το Σύνδρομο του Χρόνιου Πυελικού Άλγους (ΧΠΑ), μπορεί να χρειαστεί -όπως είπαμε στα προηγούμενα άρθρα μας-  και την συνδρομή ψυχολόγου.
Αλλά ποιες μορφές ψυχοθεραπείας είναι οι πιο πρόσφορες για το σύνδρομο του Χρόνιου Πυελικού Άλγους?

Ο κλάδος της ψυχολογίας χαρακτηρίζεται από ένα αριθμό διαφορετικών τάσεων διάγνωσης και θεραπείας. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την δημιουργία διαφορετικών «σχολών» για την αντιμετώπιση των εκάστοτε ψυχολογικών προβλημάτων.

Αν και άλλα μοντέλα αντιμετώπισης ψυχολογικών αιτιάσεων όπως η Συστημική προσέγγιση για παράδειγμα μπορούν να προσφέρουν υπηρεσίες στους ασθενείς με ΧΠΑ, στο παρόν άρθρο μας θα ασχοληθούμε με την Συμπεριφεριολογική Ανάλυση ως μοντέλο θεραπείας του ΧΠΑ.

Ως Συμπεριφεριολογική Ανάλυση ορίζουμε την ανάλυση των ειδικών μεταβλητών που ελέγχουν ή επηρεάζουν την συμπεριφορά του ατόμου σε συγκεκριμένες καταστάσεις.

Βασικός του στόχος του θεραπευτικού αυτού μοντέλου είναι η δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για την θεραπευτική αλλαγή. Η θεώρηση βασίζεται στην παρατήρηση, ότι οι ασθενείς σπάνια βλέπουν την ανάγκη να αλλάξουν τον τρόπο που βλέπουν τον εαυτό τους, τα πράματα γύρω τους ή γενικά τον τρόπο ζωής τους. Εστιάζουν κυρίως στο να μεταβάλλουν τις συνέπειες των αντιδράσεων τους παρά τις ίδιες τις συμπεριφορές τους. Σαν αποτέλεσμα εμφανίζουν χαμηλά κίνητρα για την ενεργή συμμετοχή στη θεραπεία.

Η συμπεριφεριολογική ανάλυση έχει δύο στόχους:
Α) να βοηθήσει τους ασθενείς να αναγνωρίσουν τον σύνδεσμο ανάμεσα στις συμπεριφορές τους και στα εξωτερικά κίνητρα, και
Β) να δείξει στους ασθενείς ότι έχουν δύναμη να επηρεάσουν άλλους με τις πράξεις τους και με τις καταστάσεις που αυτές δημιουργούν.

Η συμπεριφεριολογική ανάλυση είναι μια συνεχής διαδικασία. Από
την πρώτη συνέντευξη οι ασθενείς μαθαίνουν τις διαφορές ανάμεσα στη
τωρινή κατάσταση τους και στην επιθυμητή κατάσταση, την οποία θέτουν ως στόχο. Έπειτα  μαθαίνουν να διαμορφώνουν μια λειτουργική ανάλυση της συμπεριφοράς τους, και  επανεκτιμούν τους στόχους τους
καθώς προχωρά η διαδικασία της αλλαγής.

 
Η ανάλυση της συμπεριφοράς βασίζεται σε τρεις δομικές έννοιες:

Α) Τις ικανότητες-δεξιότητες (competencies-skills)
Είναι ο τρόπος με τον οποίο το άτομο αντιλαμβάνεται τη ζωή, καθώς και οι ειδικές δεξιότητες και ικανότητες επίλυσης των προβλημάτων του.

Β) Οι σκοποί (goals)
Η ικανότητα του ανθρώπου να θέτει σκοπούς τον διευκολύνει στην οργάνωση, στον έλεγχό και το σχεδιασμό της συμπεριφοράς του.

Γ) Ο εαυτός (the self)
Εδώ περιλαμβάνονται πολλές δοκιμασίες ελέγχου του εαυτού και αυτορρύθμισης οι οποίες μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με την χρονική στιγμή ή περίσταση.

Αφού οριστεί η προβληματική συμπεριφορά και γίνει κατανοητός ο μηχανισμός που την παράγει και την συντηρεί, ο ασθενής αρχίζει να κατανοεί την ανάγκη για αλλαγή. Ωστόσο η σύγκρουση ανάμεσα στην επιθυμία για διατήρηση κάποιων στοιχείων (ωφέλιμων συνήθως για τον ασθενή), της υπάρχουσας κατάστασης, και στην συνειδητοποίηση της αναγκαιότητας για κατάργηση αυτών μπορεί να είναι παράγοντες διστακτικότητας.

Η ψυχολογική προσέγγιση του προβλήματος έχει συνήθως τρία στάδια:
Στο πρώτο στάδιο η αυτοπαρατήρηση βοηθά τον ασθενή να καθορίσει λεπτομερώς και με ακρίβεια τις ιδιαίτερες συνθήκες, συμπεριφορές και συνέπειες που είναι προβληματικές. Στη συνέχεια τού ζητείται να παρατηρεί τις συμπεριφορές του και να καταγράφει σε ποιόν τομέα εμφανίζονται πιο συχνά προβλήματα, εάν περιορίζονται σε κάποιους ή γενικά, τι είδους ερέθισμα προηγείται και τι είδους ερέθισμα έπεται της συμπεριφοράς που τον απασχολεί.

Στο δεύτερο στάδιο, ο ασθενής αναλύει και κατανοεί την συμπεριφορά του, αναζητώντας τις αιτίες. Στη φάση ακριβώς αυτή καλείται να σκεφτεί τι αλλαγές θα ήταν εφικτές και επιθυμητές και να τις θέσει ως στόχους.

Στο τρίτο στάδιο ο θεραπευτής ασχολείται με την ενδυνάμωση των κινήτρων για θεραπεία , η οποία γίνεται όταν ο ασθενής κατανοήσει πόσο αναγκαία είναι η αλλαγή. Τεχνικές αξιολόγησης της προηγούμενης συμπεριφοράς του τον βοηθούν να αντιληφθεί τους παράγοντες που συντηρούν και ενισχύουν την δυσλειτουργική του συμπεριφορά καθώς και τους λόγους που επιβάλλουν την αναγκαιότητα της αλλαγής.

Βασικό μέλημα του θεραπευτή είναι να σπάζει την παθητικότητα, τους φόβους και την απροθυμία του ασθενή. Να του υπενθυμίζει τον ενεργητικό του ρόλο ως παρατηρητή και κριτή της ίδιας του της συμπεριφοράς. Έτσι ο ασθενής έχει ενεργητικό ρόλο και δεν καταθέτει απλώς τα προβλήματα του στον θεραπευτή περιμένοντας από εκείνον τη λύση και την επιστημονική απάντηση.

Παρόλο που όλα τα παραπάνω μπορεί να φαίνονται θεωρητικά ή κάπως δυσνόητα,  είναι όμως σημαντικές διεργασίες για την ψυχολογική εξισορρόπηση του ασθενούς και την αντιμετώπιση επώδυνων συνδρόμων της πυέλου, και σύνδρομα μυικής τάσης του πυελικού εδάφους.

Αυτές είναι δυο σημαντικές κατηγορίες νοσημάτων οι οποίες περιλαμβάνονται στον ορισμό του Χρόνιου Πυελικού Άλγους.
Εν κατακλείδι πρέπει να τονίσουμε- όπως έχουμε ήδη πει- χρειάζεται η συντονισμένη προσπάθεια ιατρών και ψυχοθεραπευτών για την αντιμετώπιση του συνδρόμου του ΧΠΑ, έτσι ώστε να επιτευχθεί μια ουσιαστική λύση στο πρόβλημα του ασθενούς.

 

Κωνσταντίνος Καλύβας MSc, FEBU
Χειρουργός Ουρολόγος
Κέντρο Χρόνιου Πυελικού Άλγους
Κιν. 6944-836 815
Email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
www.pelvicpaincenter.gr

 

Συγγραφή Άρθρου

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter
Σχετικά άρθρα
Άγχος/Φοβίες
Ψυχοσωματικά Συμπτώματα - Όταν η ψυχή νοσεί, το σώμα πονά
  • Παρασκευή, 02 Δεκέμβριος 2016
  • Από: ΜΑΡΙΑ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ

Δεν είναι λίγες οι φορές που όλοι μας έχουμε νιώσει δυσφορία, έντονη ενόχληση ή σωματικό πόνο χωρίς να ξέρουμε πού οφείλεται. Εκφράσεις όπως «έχω έναν κόμπο στο στομάχι» ή «η...

Παιδί και έφηβος, οικογένεια
Ο μύθος του τέλειου γονέα
  • Πέμπτη, 01 Δεκέμβριος 2016
  • Από: Γιάννης Ξηντάρας

Τα καλά σενάρια έχουν σασπένς και αφήνουν το καλό για το τέλος. Σ'αυτό το σημείωμα θα πούμε την κατάληξη στην αρχή και το μυστήριο θα λυθεί μία και καλή: Δεν υπάρχει τέλειος...


Βρείτε Ψυχολόγο - Ειδικό Ψ.Υγείας

Επιλέξτε ειδικό για θέματα Ψυχολογίας Υγείας στον μοναδικό εξειδικευμένο κατάλογο του ελληνικού διαδικτύου.

Μεταβείτε στον κατάλογο Ειδικών Ψ.Υγείας »

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Εγγραφή στο Newsletter

Κάντε εγγραφή στο 15νθημερο Newsletter για ενημέρωση σεμιναρίων, νέων άρθρων, βιβλίων, θέσεων εργασίας κ.α.