Νευρική ανορεξία

Η νευρική ανορεξία (anorexia nervosa), είναι μια διαταραχή που εμφανίστηκε σχετικά πρόσφατα στις  δυτικές κοινωνίες και τείνει να εμφανίζεται σε άτομα νεαρής ηλικίας (από έφηβες μέχρι εικοσιπέντε ετών).  Αρχικά τα νεαρά αυτά άτομα συνήθως υποβάλλουν τον εαυτό τους σε εξαντλητικές δίαιτες, οι οποίες καταλήγουν συχνά σε υποσιτισμό του οργανισμού, σε σημείο να κινδυνεύουν με θάνατο.

Διαγνωστικά κριτήρια Νευρικής Ανορεξίας

Τα διαγνωστικά κριτήρια σύμφωνα με το Διαγνωστικό και Στατιστικό Εγχειρίδιο Ψυχικών Διαταραχών είναι τα εξής :

1. Άρνηση διατήρησης του βάρους του σώματος πάνω από το ελάχιστο φυσιολογικό βάρος για την ηλικία και το ύψος.
2. Έντονος φόβος του ατόμου οτι θα πάρει βάρος η θα παχύνει ακόμη και αν το άτομο είναι ελλιποβαρές.
3. Διαταραχή του τρόπου που βιώνεται το βάρος του σώματος.
4. Αμηνόρροια στις γυναίκες.

Το ανορεξικό άτομο αναπτύσσει με την τροφή μια σχέση εξάρτησης. Έτσι, η θέση που παίρνει στην ζωή του ατόμου είναι αυτή του «εξαρτητικού αντικειμένου». Στην περίπτωση δηλαδή της νευρικής ανορεξίας, η τροφή φράζει την αίσθηση της απόλαυσης. Η τελευταία, αποκτά άλλον χαρακτήρα από αυτον που αρχετυπικά γνωρίζουμε αφού για τις ανορεξικά άτομα δεν αποτελεί συνώνυμο της απόλαυσης.

Τα άτομα που εμπλέκονται στην εξαρτητική αυτή σχέση, φτάνουν στο σημείο να απολαμβάνουν το αίσθημα της πείνας και να βιώνουν την αποχή τους από την τροφή σαν μια προσωπική νίκη ενάντια σε αυτό. Άλλωστε, για τα ανορεξικά άτομα  η διατροφή  είναι το μόνο πεδίο που μπορούν να ελέγξουν . Η ζωη τους φαντάζει χαοτική και τα συναισθήματα που βιώνουν μη διαχειρήσιμα. Αυτός είναι και ο λόγος που έχουν αναπτύξει  αυτή τους τηνν ιδιαίτερη σχέση με την τροφή.

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά ενός ατόμου με ανορεξία;

Η ανορεξική έφηβη και γενικότερα οποιοδήποτε άτομο σε κατάσταση ανορεξίας είναι « έρμαιο » σε αυτο που επιβάλλουν οι σημαντικοί άλλοι. Τις περισσότερες φορές τείνουν να ικανοποιούν τους άλλους και να ξεχνάνε τις δικές τις επιθυμίες και τα θέλω. Χαρακτηρίζονται από τελειομανία και είναι ιδαίτερα ευάλωτα στην κριτική. Η αποχή από την τροφή είναι ο τρόπος που βρίσκουν τα ανορεξικά άτομα να πουν ένα ηχηρό οχι στις απαιτήσεις που έχουν οι άλλοι απο τα ίδια. Καθώς σε όλη την μέχρι τώρα ζωή τους είναι τα «καλά παιδιά», μέσω αυτού του συμπτώματος επιλέγουν πλέον σιωπηλά να μην είναι.

Πίσω όμως από την συμπεριφορά της ανορεξίας τους κρύβεται πολλές φορές το εξής ερώτημα το οποίο και απευθύνεται στους σημαντικούς άλλους : «Θα με αγαπάτε και αν δεν είμαι τέλεια για εσας ;», «Θα με αγαπάτε ακόμη και αν δεν τρώω;»

Το τίμημα των παραπάνω ερωτήσεων είναι πολύ μεγάλο για τα άτομα που εμπλέκονται στην κατάσταση της ανορεξίας.

Ο διχασμός των ατόμων  που εμπλέκονται σε αυτή τη κατάσταση είναι τεράστιος. Από την μια, προσπαθούν δίχως όρια να είναι τέλεια όπως ακριβώς τους το επιβάλλει το περιβάλλον τους αλλά απο την άλλη επιθυμούν να μην είναι. Το αποτέλεσμα είναι να «σπάσουν» και να βυθίζονται ολοένα και περισσότερο στο προσωπικό τους αδιέξοδο, στην ανορεξία. Χάνουν κάθε αίσθηση ελευθερίας σχετικά με την τροφή και φτάνουν στο σημείο της ψυχικής εξουθένωσης και εξάντλησης.

Παύουν πλέον να νοιάζονται για  την ευτυχία. Αυτό συμβαίνει διότι έχουν συνηθίσει να «εκτελούν ρομποτικά» εντολές, όχι δικές τους αλλά των άλλων. Δεν περισεύει χώρος για ευχαρίστηση, γέλιο και απολαύσεις. Έτσι, δεν επιθυμούν να τρώνε αφού το φαγητό είναι ευχαρίστηση για τον ανθρώπου ενώ τα ανορεξικά άτομα επικεντρώνονται μόνο στην βιολογική διάσταση του φαγητού. Αρνούνται πλέον να βλέπουν τον εαυτό τους σαν ένα πλάσμα με αποκλειστικά βιολογικές ανάγκες και επιλέγουν να «τρώνε, τίποτα». Η συνέπεια  αυτού είναι ολοένα να βυθίζονται στην θλίψη κσι να έρχονται αντιμέτωπα με τον ίδιο τους τον «ψυχικό θάνατο» όπου η σεξουαλικότητα φαντάζει ένα απαγορευμένο πεδίο.

Θεραπεία Νευρικής Ανορεξίας

Η θεραπεία των ανορεκτικών ατόμων εστιάζεται τόσο σε σωματικό όσο και σε ψυχολογικό επίπεδο . Αρχικα, επιδιώκεται είτε η ενδονοσοκομειακή είτε η εξωνοσοκομειακή  περίθαλψη του ατόμου ανάλογα με τον βαθμό του προβλήματος. Η ψυχολογική υποστήριξη παίζει καθοριστικό ρόλο καθώς στοχεύει στο να πάψει το άτομο να είναι διχασμένο και να δομηθεί στη βάση αυτου που πραγματικά είναι . Το βοηθάει δηλαδή, να προσδιορίσει τις εξωτερικές επιδράσεις και να στραφεί στο τι προέρχεται από το ίδιο .

Ακόμη, όπως έχει περιγράψει ο S. Minuchin,  αναφερόμαστε σε «ανορεκτικές οικογένειες» και όχι σε ανορεκτικά άτομα.

Αυτό σημαίνει οτι καθοριστικό ρόλο στη θεραπεία του συμπτωματικού μέλους  παίζει η ψυχολογική στήριξη που θα δεχθεί η οικογένεια από κάποιον ψυχολόγο. Η τελευταία θα φανεί πολύτιμη καθώς θα συνεισφέρει  σε σημαντικό βαθμό στην αναδιαμόρφωση των δυναμικών της οικογένειας οι οποίες συντηρούν το πρόβλημα στο περιβάλλον του ανορεκτικού ατόμου. Αυτό θα επισπεύσει την διαδικασία της αλλαγής και θα συμβάλει στην σταθερότητα των αποτελεσμάτων της θεραπείας.

Συγγραφή Άρθρου

Μαρία Λαΐου
Κλινική και Κοινοτική Ψυχολόγος
Επικοινωνία: 6986823375

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα

Βρείτε ειδικό για Διαταραχές Διατροφής

Ο μοναδικός εξειδικευμένος κατάλογος στο ελληνικό διαδίκτυο.

Μεταβείτε στον κατάλογο Ειδικών Ψ.Υγείας »

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Το χρονικό μιας εξάρτησης
εξάρτηση

Υπάρχουν πολλές περιπτώσεις ατόμων που αντιμετωπίζουν το πρόβλημα της εξάρτησης. Θα μπορούσε να γίνει αναφορά σε πολλές ιστορίες, όπου σίγουρα οι συνθήκες και τα γεγονότα θα διέφεραν. Το παράδοξο όμως... που τελικά μπορεί να μην είναι και τόσο, είναι ότι οι περισσότερες από αυτές τις περιπτώσεις, έχουν μια λεγόμενη «κοινή πορεία»!

Αδελφικές συγκρούσεις
Αδελφικές συγκρούσεις

Η έννοια της σύγκρουσης είναι αρρηκτα συνδεδεμενη με κάθε είδος σχέσης. Είναι επομένως απρόσφορο να προσπαθούμε να τις αποφεύγουμε και παράλληλα απαραίτητο να είμαστε ευέλικτοι, ώστε να τις αντιμετωπίζουμε αποτελεσματικά. Το οικογενειακό έδαφος αποτελεί ένα αρκετά γόνιμο πεδίο συγκρούσεων.

Η σχέση μεταξύ άγχους και ψωρίασης
άγχος και ψωρίαση

Η ψωρίαση είναι μια χρόνια φλεγμονώδης δερματική ασθένεια με ανοσολογικό υπόστρωμα, που επικρατεί περίπου στο 1-3 % του πληθυσμού σε παγκόσμιο επίπεδο. Δεν οφείλεται σε μικροβιακή λοίμωξη επομένως δεν είναι μεταδοτική. Ο οποιοσδήποτε μπορεί να νοσήσει από ψωρίαση σε οποιαδήποτε ηλικία (η πιο συνηθισμένη είναι μεταξύ 20-25 ετών) ενώ προσβάλλονται το ίδιο συχνά άντρες και γυναίκες.

Οι επιπτώσεις της καταπίεσης των συναισθημάτων και της παιδικής κακοποίησης στην ζωή του ενήλικα
καταπιεσμένα συναισθήματα

Μεγάλο ποσοστό παιδιών πέφτουν καθημερινά θύματα κακοποίησης. Θύτες τις περισσότερες φορές είναι… οι γονείς , οι οποίοι μέσω της βίας προσπαθούν να εφαρμόσουν την "μαύρη παιδαγωγική" – η οποία επιτάσσει την τελευταία – ως μορφή πειθαρχίας. Πολλές φορές βέβαια οι θύτες είναι άτομα από το κοντινό περιβάλλον της οικογένειας…

Φάκελος αυτοέλεγχος
αυτοέλεγχος

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που εντός ή εκτός θεραπευτικού πλαισίου εκφράζουν την ανάγκη τους για περισσότερο αυτοέλεγχο.
Και όχι άδικα..! Καθώς, όπως έχει αναφερθεί και από πρόσφατες έρευνες ο αυτοέλεγχος είναι σε διπλάσιο βαθμό σημαντικότερος από την νοημοσύνη ως προς την πρόβλεψη της επιτυχίας ενός ατόμου στην ενήλικη του ζωή.

Εγγραφή στο Newsletter

15νθημερο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας τα νέα άρθρα, αλλά και ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια, βιβλία ψυχολογίας, θέσεις εργασίας κ.α.