Η μετάβαση από την νηπιακή στη σχολική ηλικία χαρακτηρίζεται από ένα σύνολο σημαντικών αλλαγών σε διαφορετικούς τομείς. Στον σωματικό και κινητικό τομέα παρατηρούμε την σταθεροποίηση των βιοσωματικών αλλαγών και των ψυχοκινητικών δεξιοτήτων.

Στον νοητικό τομέα το παιδί αρχίζει να αφήνει πίσω του τον εγωκεντρισμό παρουσιάζοντας για πρώτη φορά συνεπή και σταθερή λογική κατανοώντας περισσότερα λογικά σχήματα , έννοιες αριθμών και τα χαρακτηριστικά του φυσικού κόσμου όπως η ποσότητα , το βάρος , ο όγκος.

Στον τομέα της συναισθηματικής και κοινωνικής ανάπτυξης ενώ μέχρι τώρα τα ενδιαφέροντα του παιδιού είχαν επίκεντρο τον εαυτό του τώρα στρέφονται και προς τους συνομηλίκους του. Το παιδί σε αυτή την ηλικία κατανοεί και επιδιώκει την έννοια του μαζί και επιθυμεί να γίνει αποδεκτό από την ομάδα.

Η είσοδος του παιδιού στο σχολείο αποτελεί ορόσημο στη ζωή του, οι απαιτήσεις του νέου περιβάλλοντος είναι μεγάλες και το παιδί για να ανταποκριθεί σε αυτές πρέπει να αποκτήσει συγκεκριμένες δεξιότητες και να μάθει συγκεκριμένες μορφές συμπεριφοράς.

Το παιδί καλείται να αντιμετωπίσει τον αποχωρισμό από τους γονείς και την ασφάλεια του οικογενειακού περιβάλλοντος , να κοινωνικοποιηθεί μέσα στην τάξη , να ανταγωνιστεί και αντιμετωπίσει τα άλλα παιδιά αν χρειαστεί . Ταυτόχρονα του ζητούνται αποδείξεις ότι μπορεί να τα καταφέρει , να αποκτήσει γνώσεις , να γίνει καλός μαθητής, να  σταθεί στο ύψος των προσδοκιών των γονέων και των δασκάλων του.

Όσο μεγαλύτερες είναι αυτές οι προσδοκίες μπορεί να αποτελέσουν για το παιδί έναν επιπλέον αγχωτικό παράγοντα στις σχολικές του επιδόσεις. Το παιδί θα πρέπει  από νωρίς να αναπτύξει μια αυτόνομη σχέση με το σχολείο έτσι ώστε το διάβασμα να αποτελεί μια προσωπική του υπόθεση  ,οι γονείς είναι εκεί για το βοηθήσουν και να το στηρίξουν όταν οι συνθήκες του σχολείου αποδεικνύονται δύσκολες. την τελευταία δεκαετία ένα 25-30 % των παιδιών εμφανίζουν μαθησιακές δυσκολίες και βρίσκονται αντιμέτωπα με την σχολική αποτυχία η οποία βιώνεται τις πιο πολλές φορές με ιδιαίτερη απογοήτευση από τους γονείς .

Το ίδιο το παιδί έχει άσχημη εικόνα για τον εαυτό του και κατακλύζεται από συναισθήματα μεγάλης απογοήτευσης αυτουποτίμησης και απαξίωσης του εαυτού του.

Ποιοι είναι όμως οι λόγοι που μπορούν να οδηγήσουν ένα παιδί στην σχολική αποτυχία και ποια μπορεί να είναι εκείνα τα δεδομένα που θα μας επιτρέψουν να προβλέψουμε το μέλλον του παιδιού στο σχολείο;
 
Το παιδί που έχει φυσιολογική νοημοσύνη ξεκινά να μαθαίνει από την αρχή της ζωής του ,η καλή ψυχοσυναισθηματική επικοινωνία με την μητέρα από τα πρώτα χρόνια ανάπτυξης θα το εφοδιάσει με σημαντικά κίνητρα για την ανάπτυξη της λεκτικής επικοινωνίας.

Η κατάκτηση του λόγου αποτελεί το πρώτο σημαντικό βήμα για την εξερεύνηση του κόσμου και την απόκτηση γνώσεων.

Στατιστικές μελέτες  έχουν αποδείξει ότι τα παιδιά που καθυστέρησαν να μιλήσουν εμφανίζουν σε μεγάλο ποσοστό μαθησιακές διαταραχές κατά την σχολική φοίτηση.

Σημαντικό ρόλο φαίνεται να παίζει η εξοικείωση του παιδιού με τα παιχνίδια γνώσεων και τα βιβλία στην προσχολική ηλικία . Το παιδί γοητευμένο από τις ωραίες εικόνες του παραμυθιού γρήγορα θα ενδιαφερθεί να αποκωδικοποιήσει τα γραπτά σύμβολα που τις συνοδεύουν και να τους αποδώσει ένα νόημα.

Τα παιδιά που προέρχονται από οικογένειες που αγαπούν την συζήτηση , την ανταλλαγή ιδεών και το διάβασμα δεν θα παρουσιάσουν ιδιαίτερες δυσκολίες στη γραφή και την ανάγνωση. Μαθησιακές δυσκολίες όμως παρουσιάζονται όμως ακόμη και όταν τα ερεθίσματα από το περιβάλλον είναι ικανοποιητικά, σε αυτή την περίπτωση αποτελούν εξατομικευμένη δυσκολία του παιδιού και επιβεβαιώνουν την ύπαρξη βαθύτερων ψυχολογικών προβλημάτων που αναστέλλουν την ικανότητα για μάθηση Την τελευταία δεκαετία στο σχολικό πληθυσμό εμφανίζονται με μεγάλη συχνότητα δύο διαφορετικές καταστάσεις, η σχολική φοβία και η δυσλεξία.

Η σχολική φοβία είναι μια συγκεκριμένη ψυχική διαταραχή που την χαρακτηρίζει ένα έντονο ψυχικό άγχος το οποίο είναι αδικαιολόγητο.

Εκδηλώνεται με πολλούς τρόπους κυρίως όμως με πλήρη απροθυμία του παιδιού και έντονη απέχθεια για το σχολείο , άρνηση προσέλευσης και συμπτώματα αντικοινωνικής συμπεριφοράς όπως επιθετικότητα , υπερκινητικότητα , εκρήξεις θυμού και με ψυχοσωματικές διαταραχές όπως πονοκεφάλους κοιλόπονους , διάρροιες , εμετούς , εφιάλτες , ενούρηση , εγκόπριση.

Η δυσλεξία αποτελεί την βασικότερη από τις μαθησιακές δυσκολίες και πρόκειται για δυσχέρεια που εκδηλώνεται στην ανάγνωση ,την γραφή και την ορθογραφία και ταλαιπωρεί έναν σημαντικό αριθμό μαθητών με πλειοψηφία των αγοριών έναντι των κοριτσιών σε αναλογία 3 προς 1 . Και στις δυο περιπτώσεις μόνο η έγκαιρη διάγνωση από ειδικούς μπορεί να βοηθήσει την βελτίωση του προβλήματος.

 

Συγγραφή Άρθρου

Μακρίδου Άννα
Ψυχολόγος Παν/μίου Ρώμης
Κλινική Ψυχολογία και Ψυχολογία Κοινότητας

Επικοινωνία: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. | Τηλέφωνο: 6938473722

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Συμβουλές για γονείς σε θέματα πειθαρχίας. Πότε η τιμωρία είναι αποτελεσματική

Αν θέλουμε να βοηθήσουμε τα παιδιά να ξεμάθουν ανεπιθύμητες συμπεριφορές και να μάθουν κάτι περισσότερο κατάλληλο στη θέση τους πρέπει να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο τα αμείβουμε [ενισχύουμε] ή δεν τα αμείβουμε για τις πράξεις τους. Για να έχουμε καλύτερα αποτελέσματα, οι ενισχυτές όπως οι περιποιήσεις, οι αγαπημένες δραστηριότητες, ο έπαινος και η ενθάρρυνση πρέπει να ακολουθούν αμέσως μετά την επίδειξη της επιθυμητής συμπεριφοράς του παιδιού.

Άγχος: σωματικές και ψυχικές συνέπειες

Η λέξη άγχος στη σημερινή εποχή  αποτελεί πια μια πολύ συνηθισμένη έκφραση στο καθημερινό μας λεξιλόγιο .Το άγχος είναι ένα έντονα δυσάρεστο συναίσθημα το οποίο προκαλείται από οτιδήποτε μας κάνει να αισθανόμαστε ένταση , θυμό , απογοήτευση ή δυστυχία.

Εγγραφή στο Newsletter

15νθημερο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας τα νέα άρθρα, αλλά και ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια, βιβλία ψυχολογίας, θέσεις εργασίας κ.α.