Σχετικά άρθρα x
Παιδί και έφηβος, οικογένεια
  • 12 Σεπτέμβριος 2016
  • Από: Ειρήνη Κορδερά
Εφηβεία

...

 

Όρια σημαίνει ελευθερία! Πώς θα ήταν η ζωή μας εάν δε θέταμε όρια στα παιδιά μας, στις σχέσεις μας (προσωπικές & επαγγελματικές), στον ίδιο μας τον εαυτό; Ας φανταστούμε μία κατάσταση… Ένας κολυμβητής γνωρίζει ότι στη θάλασσα που κολυμπά υπάρχει ένας καρχαρίας. Αλλά δεν ξέρει ακριβώς σε ποιο βάθος.

Έτσι, κολυμπά στα 20 μέτρα γιατί φοβάται. Εμείς που γνωρίζουμε, τον ενημερώνουμε ότι ο καρχαρίας βρίσκεται στα 400 μέτρα βάθος. Με τη γνώση που του δώσαμε μπορεί να κολυμπήσει ακόμη και στα 300 μέτρα. Έχει ελευθερία!

Ωστόσο, για να μπορέσουμε να οριοθετήσουμε μία σχέση πρέπει να προηγηθεί μια εσωτερική διεργασία, με τον εαυτό μας. Μέρος της διαδικασίας αυτής είναι να κατανοήσουμε ότι, για να βάλουμε όρια, πρέπει να έχουμε όρια. Για να μάθουμε τα όριά μας μπορούμε να αναρωτηθούμε: (α) Ποιες είναι οι προσωπικές αξίες που έχω ως άνθρωπος;, (β) Μέχρι πού αντέχω;, (γ) Τι θέλω;, (δ) Τι χρειάζομαι; Αφού, λοιπόν, οριοθετήσουμε τον εαυτό μας και ξέρουμε τι αποδεχόμαστε και τι όχι, μπορούμε να θέσουμε τα όριά μας και στις σχέσεις.

Στο σημείο αυτό καλό είναι να διευκρινιστεί τι δεν είναι όριο. Υπάρχουν καταστάσεις που ενώ μοιάζουν να οριοθετούν τους γύρω μας, στην πραγματικότητα πληγώνουν και καταστρέφουν, τόσο την ίδια τη σχέση όσο και τα άτομα που εμπλέκονται σε αυτήν. Οι παρακάτω τρόποι, στοχεύουν στο να πετύχει κάποιος ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα, παρά να οριοθετήσει μια κατάσταση.

Όριο, λοιπόν, δεν είναι:
1) Οι απειλές: «Αν δε μαζέψεις όλα τα παιχνίδια, θα τα δώσω σε άλλα παιδιά!», (χωρίς να πραγματοποιείται η απειλή).
2) Ο χειρισμός: «Μάζεψέ τα και θα φας παγωτό.».
3) Η απομόνωση: «Πήγαινε στο δωμάτιό σου για μία ώρα για να σκεφτείς τι έκανες.».
4) Η παρατεταμένη παράκληση: «Σε παρακαλώ πουλάκι μου, μάζεψέ τα, μην τα αφήνεις όλα έξω. Σε παρακαλώ κατάλαβέ με.».
5) Η παθητική επιθετικότητα: «Άστα θα τα μαζέψω εγώ, έτσι και αλλιώς δούλα με έχετε εδώ μέσα εσύ και ο πατέρας σου!». 6) Η τιμωρία: «Για 1 εβδομάδα δεν έχει τηλεόραση.». 
7) Η σιωπή. 

Τα βήματα για να θέσετε τα όριά σας:

1)Ζητάω την προσοχή του άλλου.
2)Περιγράφω χωρίς συναισθηματισμούς και φωνές τη συμπεριφορά που έχει και θέλω να αλλάξει.
3)Ενημερώνω για το τι θέλω.
4)Ενημερώνω για τις συνέπειες.
5)Δίνω την ευκαιρία επανόρθωσης.
6)Ζητώ τη δική του άποψη για το πώς αυτό που του ζητάω θα γίνει πιο εύκολο για εκείνον/η.

Σύμφωνα με τις παραπάνω οδηγίες ο γονιός θα μπορούσε να πει:
«(1) Θα ήθελα να σου μιλήσω λίγο.
(2) Παρατηρώ ότι κάθε φορά που παίζεις, αφήνεις τα παιχνίδια σου εδώ και εκεί σε όλο το σπίτι.
(3) Θα ήθελα να σε ενημερώσω ότι επειδή θέλω το σπίτι τακτοποιημένο θα χρειάζεται να μαζεύεις τα παιχνίδια σου κάθε φορά που παίζεις και θα τα βάζεις σε αυτό το κουτί.
(4) Αν δεν το κάνεις αυτό θα αναγκαστώ να μαζέψω εγώ τα παιχνίδια και να τα αποσύρω για μία εβδομάδα.
(5) Έπειτα, θα δοκιμάσουμε πάλι αν μπορείς να διαχειριστείς την κατάσταση.
(6) Αν υπάρχει κάτι που σε δυσκολεύει πες μου να το λύσουμε μαζί.».

Ορισμένες φορές η απομάκρυνση για ένα διάστημα από κάποιο άτομο, μία σχέση ή μια κατάσταση είναι απολύτως απαραίτητη για να επαναπροσδιορίσουμε τα όριά μας, ειδικά όταν αυτά έχουν τύχει παραβίασης ή εκμετάλλευσης. «Τι να τον κάνω τον άλλο (σύντροφο, παιδί, φίλο) όταν δεν είναι ο εαυτός του; Τι να με κάνουν οι άλλοι εμένα όταν έχω χάσει τον δικό μου εαυτό;» (Peck, 1988:154).

Να θυμάστε: Τα παραπάνω βήματα μπορούμε να τα χρησιμοποιήσουμε σε όλες μας τις σχέσεις που θέλουμε να οριοθετήσουμε. Όχι μόνο στη σχέση με το παιδί μας.

 

Συγγραφή άρθρου:

Οφίδου Ηλιάνα, Ψυχολόγος

 

Βιβλιογραφία:

  • Κουτρουβίδης, Π. (2007). Διαχείριση Διαπροσωπικών Σχέσεων. Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων – Γενική Γραμματεία Διά Βίου Μάθησης. 
  • Peck, S. (1988). Ο δρόμος ο λιγότερο ταξιδεμένος. Εκδόσεις Κέδρος, Αθήνα.

 

Συγγραφή Άρθρου

Οφίδου Ηλιάνα Ψυχολόγος - MSc

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter
Σχετικά άρθρα
Προσωπικότητα
Διαταραχές Προσωπικότητας
  • Δευτέρα, 28 Νοέμβριος 2016
  • Από: Ρέα Δουμανα

Οι διαταραχές προσωπικότητας οι οποίες περιλαμβάνονται στον διαγνωστικό οδηγό DSMV (APADSMV, 2013), αποτελούν ένα ξεχωριστό κομμάτι των ψυχικών διαταραχών. Σύμφωνα με τον διαγνωστικό...

Ψυχοθεραπεία, Συμβουλευτική
Γιατί υπάρχουν τα όρια στην ψυχοθεραπεία;
  • Κυριακή, 27 Νοέμβριος 2016
  • Από: Άννα Αλβανού

Πολύ συχνά, άνθρωποι που προσέρχονται στο γραφείο ενός ψυχοθεραπευτή ξαφνιάζονται από τον αριθμό των ορίων που τίθενται προκειμένου να προστατεύσουν την ιδιαίτερη σχέση που...

Προσωπικότητα
Οριακή διαταραχή προσωπικότητας (αιτιολογία)
  • Κυριακή, 27 Νοέμβριος 2016
  • Από: Άννα Αλβανού

Η αιτιολογία της οριακής διαταραχής προσωπικότητας είναι μόνο εν μέρει γνωστή, ωστόσο ως υπεύθυνοι για την ανάπτυξη και εξέλιξη της διαταραχής εμφανίζονται τόσο γενετικοί όσο και περιβαλλοντικοί...

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Θυμάμαι όταν το παιδί μου ήταν μικρό...

Ρουτίνα, πρόγραμμα, φωνές, συνήθεια, ακαταστασία, υποχρεώσεις... Αυτές οι λέξεις ίσως ακούγονται πολύ γνώριμες στους γονείς. Μήπως, όμως, τους κάνουν να χάνουν τις πιο πολύτιμες στιγμές καθώς το βρέφος γίνεται νήπιο, πηγαίνει στο δημοτικό, φτάνει στην εφηβεία και τέλος ενηλικιώνεται; Μεταφερθείτε για λίγα λεπτά στο μέλλον...

«Μέχρι πότε θα διαβάζω το παιδί μου;»

Τόσο ο γονιός όσο και το παιδί καλό είναι να αποδεχθούν ότι το σχολείο και η μελέτη στο σπίτι είναι υποχρέωση του μαθητή και όχι του γονέα! Γι’ αυτό, εξαρχής, ο γονιός μπορεί να ξεκαθαρίσει στο παιδί ότι «Το σχολείο και το διάβασμα είναι δική σου ευθύνη» και βέβαια να το πιστεύει και να το τηρεί και ο ίδιος!

Μήπως τελικά η "παράλογη" (για εμάς) συμπεριφορά του παιδιού είναι "φυσιολογική" (για το ίδιο);

Αν θέλουμε να επικοινωνήσουμε με το παιδί είναι προτιμότερο να μπούμε εμείς στον δικό του κόσμο και όχι εκείνο στον δικό μας! Ο παιδικός κόσμος είναι μαγικός, φανταστικός και οι κανόνες δεν έχουν καμία θέση σε αυτόν. Έτσι, το παιδί δε βλέπει τη συμπεριφορά του ως πρόβλημα.

Για ποια πράγματα στο σπίτι είναι υπεύθυνο το παιδί;

Γύρω στην ηλικία των τριών ετών το παιδί αρχίζει να ζητά να «βοηθήσει» τον γονιό σε εργασίες που γίνονται στο σπίτι. Η προσφορά του αυτή θα ήταν προτιμότερο να γίνει αποδεκτή όσο πιο νωρίς γίνεται, γιατί συχνά η επιθυμία εξανεμίζεται γρήγορα. Ακόμα και αν δε το ζητάει, όμως, ο γονέας θα μπορούσε να αναρωτηθεί:

«Εκείνο είναι το κρεβάτι του μπαμπά και της μαμάς. Αυτό είναι το δικό σου...»

Όσο μεγαλύτερο χρονικό διάστημα το παιδί κοιμάται στο κρεβάτι των γονιών του τόσο πιο δύσκολη θα είναι η μετάβαση στο δικό του δωμάτιο. Οι λόγοι για τους οποίους καλό είναι το παιδί να κοιμάται στον χώρο του αναφέρθηκαν εκτενώς στο άρθρο «Το παιδάκι μας κοιμάται μαζί μας, στο κρεβάτι μας… Πού είναι το κακό σ’ αυτό;». Εδώ, προχωράμε στο επόμενο στάδιο και καταγράφουμε τεχνικές με τις οποίες η μετάβαση αυτή μπορεί να γίνει με πιο «ανώδυνο» τρόπο.

Εγγραφή στο Newsletter

Κάντε εγγραφή στο 15νθημερο Newsletter για ενημέρωση σεμιναρίων, νέων άρθρων, βιβλίων, θέσεων εργασίας κ.α.