Ψυχοσωματικά συμπτώματα

Stress είναι η κατάσταση της απειλούμενης ή διαταραγμένης ομοιόστασης του οργανισμού, η διατάραξη της ισορροπίας του οργανισμού στην προσπάθειά του να αντιμετωπίσει ένα στρεσογόνο ερέθισμα. Όταν το άτομο εκτίθεται σε στρεσογόνα ερεθίσματα διεγείρεται το συμπαθητικό νευρικό σύστημα με αποτέλεσμα να εκκρίνονται κατεχολαμίνες οι οποίες διεγείρουν το ΚΝΣ οπότε ο οργανισμός βρίσκεται σε εγρήγορση.

Στρες και Ομοιοστατικά συστήματα του οργανισμού

Το σύστημα του stress αλληλοεπιδρά με όλα τα υπόλοιπα ομοιοστατικά συστήματα του οργανισμού, όπως είναι το ενδοκρινικό, το μεταβολικό, το αναπαραγωγικό, ανοσοποιητικό, το γαστρεντερικό. Το stress αφαιρεί ενέργεια απ’ όλα τα συστήματα του οργανισμού π.χ. παιδιά με σοβαρή αγχωτική διαταραχή, αποτέλεσμα χρόνιου στρες δεν αναπτύσσονται κανονικά ή μπορεί να γίνουν παχύσαρκα.

Τι είναι τα Ψυχοσωματικά Συμπτώματα

Τα σωματικά συμπτώματα που προκαλούνται λόγω στρες και δεν οφείλονται σε οργανικά ή παθολογικά αίτια ονομάζονται ψυχοσωματικά. Τα ψυχοσωματικά συμπτώματα δηλώνουν είτε ψυχολογικές συγκρούσεις του ατόμου είτε αποτελούν τη σωματοποιημένη εξωτερίκευση συναισθημάτων.

Τα πιο συνηθισμένα ψυχοσωματικά συμπτώματα είναι: εφίδρωση, ταχυκαρδία, ξηροστομία, ταχύπνοια, σιελόρροια, υπεραερισμός, σπαστική κολίτιδα, καούρα, στομαχόπονος, συχνουρία, επιτακτική ανάγκη για ούρηση, πονοκέφαλοι, ημικρανίες, ζαλάδες, διαταραχές μνήμης, ανορεξία, βουλιμία, αδηφαγία, δυσκαταποσία, σφίξιμο των δοντιών, σεξουαλικά προβλήματα (δυσπαρευνία, ανοργασμία, διαταραχές της στυτικής λειτουργίας), υπερθερμία, αϋπνία κλπ.

Παθολογία ψυχοσωματικών διαταραχών

Η παθολογία των ψυχοσωματικών διαταραχών αφορά ένα σωματικό όργανο π.χ. το στομάχι ή μια σωματική λειτουργία π.χ. την αναπνοή, δηλαδή όργανα και λειτουργίες που ελέγχονται από το αυτόνομο νευρικό σύστημα. Η συμπαθητική αντίδραση είναι αυξημένη σε περιόδους στρες και ελαττωμένη σε περιόδους κατάθλιψης. Είναι αμφισβητήσιμη η ιδέα ότι αλλαγές και αλλοιώσεις που δημιουργούνται από τέτοιες αντιδράσεις του οργανισμού μπορεί να εξελιχθούν σε μόνιμες ανατομοπαθολογικές καταστάσεις.

Βέβαια, αν το στρες διαρκέσει για πολύ χρόνο, τότε υπάρχει μια χρόνια απόκλιση των ρυθμιστικών συστημάτων από το μέσο κανονικό επίπεδο λειτουργίας. Σ’ αυτήν την περίπτωση κάνουν την εμφάνισή τους ψυχοσωματικές διαταραχές όπως βρογχικό άσθμα, νευροδερματίτιδα, υπερθυρεοειδισμός, υπέρταση, πεπτικό έλκος κλπ. Οι ψυχοσωματικές διαταραχές μπορεί να έχουν ήπιες έως σοβαρές επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής ενός ατόμου, από την επιρροή στην κανονική λειτουργική ικανότητα μέχρι την πρόκληση ψυχολογικών διαταραχών.

Γνωστικοσυμπεριφορική Θεραπεία για τις Ψυχοσωματικές Διαταραχές

Η γνωστικοσυμπεριφορική θεραπεία είναι συχνά η θεραπεία εκλογής για τις ψυχοσωματικές διαταραχές. Αυτού του είδους η θεραπεία βοηθάει τους ασθενείς να μάθουν νέους τρόπους διαχείρισης και επίλυσης των προβλημάτων τους καθώς αποκτούν μια βαθύτερη κατανόηση της κατάστασής τους και των περιστάσεων. Οι ασθενείς επίσης μαθαίνουν να θέτουν ρεαλιστικούς στόχους και αναγνωρίζουν και αλλάζουν συμπεριφορές ή σκέψεις που έχουν αρνητικές επιδράσεις στις ζωές τους. Τέλος, η εξάσκηση στις τεχνικές χαλάρωσης βοηθάει στη νευροορμονική ρύθμιση των ασθενών και οδηγεί στη βελτίωση των ψυχοσωματικών εκδηλώσεων.

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Hinz A, Ernst J, Glaesmer H, Brähler E, Rauscher FG, Petrowski K, Kocalevent RD (2017): Frequency of somatic symptoms in the general population: Normative values for the Patient Health Questionnaire-15 (PHQ-15). See comment in PubMed Commons belowJ Psychosom Res. 2017 May;96:27-31. doi: 10.1016/j.jpsychores.2016.12.017. Epub 2017 Mar 6.

2. See comment in PubMed Commons below Weigel A, Hüsing P, Kohlmann S, Lehmann M, Shedden-Mora M, Toussaint A, Löwe B (2017): A European research network to improve diagnosis, treatment and care for patients with persistent somatic symptoms: Work report of the EURONET-SOMA conference series. J Psychosom Res. 2017 Apr 7. pii: S0022-3999(17)30384-7. doi: 10.1016/j.jpsychores.2017.04.003. [Epub ahead of print]

Συγγραφή Άρθρου

Ελίνα Τσιούλη - Ψυχολόγος

Ελίνα Τσιούλη: έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology”, σημαίνει ότι το E-Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχολόγος Διαχείρισης του Στρες (μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην Ιατρική Σχολή Αθηνών), μέλος του Πανελληνίου Ψυχολογικού Συλλόγου. Ατομική συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία για τη διαχείριση προβλημάτων στρες και την προαγωγή της ψυχικής υγείας.

Σχετικά άρθρα
Αυτοέλεγχος

Ο αυτοέλεγχος είναι μία από τις εντυπωσιακότερες λειτουργίες της ανθρώπινης ύπαρξης, καθώς αποτελεί...

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Συναισθηματική νοημοσύνη: βασικά στοιχεία και παράγοντες που την καθορίζουν
Συναισθηματική νοημοσύνη

Έχουμε δύο μυαλά, ένα που σκέφτεται και ένα που αισθάνεται και αυτοί οι δύο διαφορετικοί τρόποι γνώσης αλληλεπιδρούν στη δόμηση της διανοητικής μας ζωής. Ο ένας, ο λογικός νους, είναι ο τρόπος κατανόησης του οποίου έχουμε επίγνωση: ενσυνείδητος, στοχαστικός, ικανός να συλλογίζεται. Δίπλα σ’αυτόν υπάρχει κι ένα δεύτερο σύστημα γνώσης, παρορμητικό και μερικές φορές παράλογο: o συγκινησιακός νους.

Τηλεοπτικά παιχνίδια επιβίωσης: ποια πρότυπα δημιουργούν;
survivor games

Το στοιχείο της επιβίωσης έχει κάνει αισθητή την παρουσία του τα τελευταία χρόνια σε διάφορα τηλεοπτικά παιχνίδια. Οι συμμετέχοντες σε αυτά τα παιχνίδια μπαίνουν καλά στο ρόλο του Ροβινσώνα, κάτι που εντείνει το ένστικτο της επιβίωσής τους, καθώς εφοδιάζονται με τις απολύτως απαραίτητες πρώτες ύλες και καλούνται να δημιουργήσουν αντικείμενα ή να μονομαχήσουν για την τροφή τους ώστε να κρατηθούν ζωντανοί.

Τι μας κάνει ευτυχισμένους;
ευτυχισμένη

“H ευτυχία δεν είναι η απουσία της στενοχώριας”. 

Aπό τους αρχαίους Έλληνες και τους Βουδιστές μέχρι τους φιλοσόφους και τους πολιτικούς, οι στοχαστές έχουν αναζητήσει το νόημα της ευτυχίας. Τα τελευταία χρόνια, οι ψυχολόγοι έχουν σημαντικά συνεισφέρει σ’ αυτήν τη συζήτηση, με εμπειρικά δεδομένα και μετρήσεις, συμπεριφορικές ερμηνείες και ορισμούς.

Διαλογισμός και στρες
διαλογισμός

Oι διαλογιζόμενοι βιώνουν σημαντικά οφέλη, συμπεριλαμβανομένης καλύτερης πνευματικής και ψυχικής λειτουργίας”. Ο διαλογισμός έχει γίνει δημοφιλής σε αρκετές χώρες της Δύσης, ειδικά στις ΗΠΑ. Η πρακτική του διαλογισμού περιγράφεται στα Βεδικά κείμενα. Ο όρος διαλογισμός πλέον χρησιμοποιείται για να αναφερθεί σ’ ένα μεγάλο και ποικίλο αριθμό διαφορετικών τεχνικών.

Η σχέση των παιδιών με τον παππού και τη γιαγιά
σχέση παιδιών παππού

Οι περισσότεροι άνθρωποι θα γίνουν παππούδες, γιαγιάδες για περίπου το 1/3 της ζωής τους. Με την υπογεννητικότητα και τη δημογραφική γήρανση των δυτικών βιομηχανικών κοινωνιών, τα οικογενειακά δίκτυα αλλάζουν από ευρείες-οριζόντιες σε στενές-κάθετες δομές, στις οποίες οι παππούδες έχουν ένα αυξανόμενα σημαντικό ρόλο να παίξουν.

Είστε ειδικός Ψυχικής Υγείας?

Εγγραφείτε ώστε να λαμβάνετε ενημέρωση, σχετικά με θέματα που αφορούν την επιστήμη της ψυχολογίας, έρευνες, σεμινάρια ψυχολογίας, θέσεις εργασίας Ειδικών Ψυχικής Υγείας κ.τ.λ.

Newsletter για όλους

Εβδομαδιαίο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας νέα άρθρα ψυχολογίας, ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια ψυχολογίας, ομάδες υποστήριξης, βιβλία ψυχολογίας κ.α.

Η εγγραφή σας στα ενημερωτικά δελτία της Πύλης Ψυχολογίας E-Psychology.gr είναι απόλυτα σύμφωνη με την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Τα στοιχεία που δίνετε κατά την εγγραφή σας θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά και μόνο για την αποστολή ενημερωτικών δελτίων (Newsletters).