κοινωνικό άγχος

Η κοινωνική αγχώδης διαταραχή ή αλλιώς κοινωνική φοβία αφορά σε ένα έντονο και επίμονο άγχος ταπείνωσης ή αμηχανίας κατά τη διάρκεια κοινωνικών καταστάσεων ή επιτέλεσης ενός έργου ενώπιον τρίτων ενώ ταυτόχρονα, συνυπάρχει η επίγνωση από το άτομο που βιώνει τα συμπτώματα πως ο φόβος του είναι υπερβολικός ή παράλογος.

Συμπτώματα Κοινωνικού Άγχους

Τα συμπτώματα μπορούν να εμφανιστούν κατά την ανάληψη κάποιας δραστηριότητας μπροστά σε αγνώστους όπως είναι η ομιλία σε δημόσιο χώρο ή σε συνθήκες που ευνοούν τις στενές διαπροσωπικές επαφές όπως είναι τα πάρτυ και τα ραντεβού με αποτέλεσμα να παρεμποδίζεται η κοινωνική και επαγγελματική λειτουργικότητα σε σημαντικό βαθμό.

Ο έντονος φόβος του ατόμου με κοινωνική φοβία πως θα φανεί ανεπαρκής σε σημαντικούς τομείς, τρελός, κουτός ή αγχωμένος καθώς και το ενδεχόμενο συναίσθημα ταπείνωσης που μπορεί να βιώσει είναι δυνατόν να τον αποτρέπουν από τη συμμετοχή σε συνθήκες κοινωνικής φύσης. Για παράδειγμα, ο πάσχων παρόλο που γνωρίζει πως οι φόβοι του είναι παράλογοι, αποφεύγει να μιλήσει, να φάει, να πιεί, να γράψει δημοσίως ή να χρησιμοποιήσει την τουαλέτα εκτός σπιτιού.

Σε καταστάσεις που η αποφυγή δεν είναι εφικτή, το άτομο με κοινωνική φοβία υπομένει το έντονο άγχος το οποίο σε ορισμένες περιπτώσεις είναι δυνατόν να φτάσει στο σημείο του πανικού. Πρόκειται για μια γρήγορη κορύφωση, που συνήθως διαρκεί μόνο λίγα λεπτά, κατά τη διάρκεια των οποίων το άτομο αισθάνεται να κατακλύζεται από άγχος, φόβο απώλειας ελέγχου, και το αίσθημα πως τρελαίνεται ή πεθαίνει. Ακόμα, είναι δυνατόν η διαταραχή να συνοδεύεται από σωματικά συμπτώματα άγχους όπως είναι η ξηροστομία, το κοκκίνισμα του προσώπου, η υπερβολική εφίδρωση, η ταχυκαρδία κ.ά. Μάλιστα, κάποια από τα σωματικά συμπτώματα όπως το κοκκίνισμα στο πρόσωπο ή το τραύλισμα είναι εμφανή στους άλλους ανθρώπους και αυτό το γεγονός είναι δυνατόν να επιδεινώσει το άγχος.

Αιτίες Κοινωνικής Φοβίας

Η αιτιολογία της κοινωνικής φοβίας προσδιορίζεται από γενετικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες. Ο έντονος φόβος κριτικής και ταπείνωσης των πασχόντων είναι δυνατόν να έχει δημιουργηθεί είτε μέσω ενός τραυματικού γεγονότος είτε μέσω μιας διαδικασίας μάθησης από ένα πρότυπο (πχ. γονέας). Είναι πιθανό οι γονείς ατόμων με κοινωνική φοβία να έδιναν μεγάλη σημασία στη γνώμη των άλλων και ίσως να είναι εν μέρει υπεύθυνοι για την υιοθέτηση της συμπεριφοράς αποφυγής ως μεθόδου αντιμετώπισης του προβλήματος.

Το οικονομικό και συναισθηματικό τίμημα της αποφυγής των καταστάσεων είναι συχνά πολύ μεγάλο. Ο πάσχων έχει περιορισμένο κοινωνικό κύκλο και έχει φανεί πως είναι πιο συχνά άνεργος και οικονομικά εξαρτημένος από τους άλλους. Στις πιο σοβαρές περιπτώσεις ενδέχεται να διακόψει τις σπουδές του, να παραιτηθεί από τη δουλειά του, να μην έχει φίλους, να παραμείνει σε δυσλειτουργικές σχέσεις ή να μην αποχωρίζεται την οικογένειά του.  

Ακόμα, ενδέχεται να νιώσει απογοήτευση, καθώς διαπιστώνει ότι άλλοι άνθρωποι κάνουν πολύ εύκολα πράγματα που ο ίδιος αδυνατεί να κάνει ή είναι δυνατόν να θεωρεί ότι είναι μάλλον βαρετός και να ανησυχεί ότι και οι άλλοι σκέφτονται το ίδιο. Είναι σημαντικό να αναφερθεί πως ένα μεγάλο ποσοστό των πασχόντων από σοβαρή μορφή κοινωνικής φοβίας, ειδικά οι άντρες, αντιμετωπίζουν δυσκολία στη δημιουργία μακροχρόνιων σχέσεων.

Ακόμα, έχει παρατηρηθεί πως η κοινωνική αγχώδης διαταραχή συνδέεται με την κατάθλιψη, τη χρήση αλκοόλ, ναρκωτικών ουσιών ή ηρεμιστικών και πως ο κίνδυνος εθισμού σε αυτές τις ουσίες είναι ιδιαίτερα αυξημένος. Ακόμα, αξιοσημείωτη είναι η σύνδεση της κοινωνικής φοβίας με την αυξημένη χρήση του Διαδικτύου.

Συμπερασματικά, τόσο η διάγνωση όσο και η θεραπεία της κοινωνικής αγχώδους διαταραχής είναι μείζονος σημασίας προκειμένου να περιοριστούν οι επιπτώσεις της διαταραχής στη συνολική λειτουργικότητα και η βελτίωση της ποιότητας ζωής του πάσχοντα.

 

Βιβλιογραφία - Πηγές

1. Alden, L. E., & Wallace, S. T. (1995). Social phobia and social appraisal in successful and unsuccessful social interactions.Behaviour Research and Therapy,33(5), 497-505.
2. Curtis, R. C., Kimball, A., & Stroup, E. L. (2004). Understanding and treating social phobia. Journal of counseling & development, 82(1), 3-9.
3. Gerlach, A. L., Wilhelm, F. H., Gruber, K., & Roth, W. T. (2001). Blushing and physiological arousability in social phobia.Journal of Abnormal Psychology,110(2), 247.
4. Heimberg, R. G., Hofmann, S. G., Liebowitz, M. R., Schneier, F. R., Smits, J. A., Stein, M. B., ... & Craske, M. G. (2014). SOCIAL ANXIETY DISORDER IN DSM‐5.Depression and anxiety,31(6), 472-479.

Συγγραφή Άρθρου

Άννα Αλβανού - Ψυχολόγος

Άννα Αλβανού: έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το E-Psychology”, σημαίνει ότι το E-Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχολόγος- ψυχοθεραπεύτρια, ατομική- ομαδική ψυχοθεραπεία.
Δίπλωμα στην Κλινική Ύπνωση με εξειδίκευση στη Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία. 
Ψυχοεκπαιδευτικές Παρεμβάσεις - Συμπεριφορική Θεραπεία Οικογένειας στην Ψύχωση

Εάν βρήκατε το άρθρο χρήσιμο, μοιραστείτε το!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to Twitter

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου, χωρίς τη γραπτή άδεια του Τμήματος Σύνταξης του E-Psychology.gr. Εάν επιθυμείτε να αναδημοσιεύετε άρθρα, επικοινωνήστε μαζί μας στο editorial @ e-psychology.gr

Σχετικά άρθρα

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Η μεταβίβαση στη θεραπευτική σχέση: ένα παράθυρο στον ψυχισμό του ατόμου
θεραπευτική σχέση

Η μεταβίβαση όπως ορίστηκε από τον Φρόυντ το 1912, είναι η ασυνείδητη ανάπτυξη συναισθημάτων, συμπεριφορών και στάσεων προς το πρόσωπο του θεραπευτή που δε δικαιολογούνται από την θεραπευτική συνθήκη. Για πολλά χρόνια η έννοια της μεταβίβασης γινόταν δεκτή αποκλειστικά από τους κόλπους της ψυχανάλυσης ενώ οι πιο σύγχρονοι θεωρητικοί αποδέχονται πως αντανακλά μία γενικότερη στάση του ανθρώπου στο να ερμηνεύει τα πρόσωπα γύρω του μέσα από παρελθοντικές σχεσιακές εμπειρίες.

Εργασιακή εξουθένωση (burnout) και επιλογή επαγγέλματος
Εργασιακή εξουθένωση

Σύμφωνα με την υπαρξιακή προσέγγιση, η ανάγκη των ανθρώπων να δώσουν νόημα στη ζωή τους μέσω της εργασίας συμβάλλει στην άρνηση της παραδοχής ότι ως θνητά όντα, καλούμαστε να έρθουμε αντιμέτωποι με το γεγονός του θανάτου. Μάλιστα, προκειμένου να αρνηθούμε τον θάνατο, επιθυμούμε να αισθανόμαστε πως ζούμε μια ζωή γεμάτη νόημα, πως με τις πράξεις και τις επιλογές μας έχουμε επιρροή στο άπειρο σύμπαν.

Όταν φοβόμαστε για την υγεία μας
φόβος υγείας

Όλοι οι άνθρωποι, είναι πιθανό κάποια στιγμή στη ζωή μας, να έχουμε νιώσει ανησυχία σχετικά με ένα σωματικό σύμπτωμα που εντοπίσαμε ή σε σχέση με το ενδεχόμενο να νοσήσουμε από κάποια ασθένεια. Είναι πιθανό, το σωματικό σύμπτωμα να μας ενεργοποίησε τόσο, ώστε αναζητήσαμε την πηγή του προβλήματος στο διαδίκτυο ή επισκεφτήκαμε κάποιο γιατρό. Ωστόσο, σε κάποιες περιπτώσεις, συνειδητοποιήσαμε πως η ανησυχία μας ήταν πιο έντονη από όσο απαιτούσε η περίσταση.

Πως συνδέεται η ερωτική σχέση με τη σχέση που συνάπτουμε με τον ψυχοθεραπευτή
ψυχοθεραπευτική σχέση

Ο Φρόυντ σε μία από τις πρώτες του παρατηρήσεις εντός της ψυχοθεραπευτικής συνθήκης, αναγνώρισε πως οι αναλυόμενοι συχνά ένιωθαν έντονα συναισθήματα για εκείνον που δεν μπορούσαν να εξηγηθούν μέσα από την αποστασιοποιημένη σχέση που είχε μοιραστεί ο αναλυτής με τον αναλυόμενο.

Γιατί υπάρχουν τα όρια στην ψυχοθεραπεία;
ψυχοθεραπεία και όρια

Πολύ συχνά, άνθρωποι που προσέρχονται στο γραφείο ενός ψυχοθεραπευτή ξαφνιάζονται από τον αριθμό των ορίων που τίθενται προκειμένου να προστατεύσουν την ιδιαίτερη σχέση που αναπτύσσεται μεταξύ θεραπευτή- θεραπευόμενου. Γιατί χρειάζονται όλα αυτά τα όρια; Γιατί ο θεραπευτής μου δεν αποκαλύπτει προσωπικές του πληροφορίες; Γιατί δε μπορώ να κάλώ τον θεραπευτή μου όσο συχνά θέλω; αναρωτιούνται συχνά.

Εγγραφή στο Newsletter

15νθημερο Newsletter για να λαμβάνετε στο mail σας τα νέα άρθρα, αλλά και ενημέρωση για επερχόμενα σεμινάρια, βιβλία ψυχολογίας, θέσεις εργασίας κ.α.