Για την κατάχρηση οπιούχων η επιλεγμένη φαρμακολογική παρέμβαση ήταν η θεραπεία υποκατάστασης με μεθαδόνη, και τα τελευταία χρόνια με βουπρενορφίνη. Οι φαρμακολογικοί παράγοντες που ανακόπτουν την επίδραση της μορφίνης και της ηρωίνης, για παράδειγμα η ναλτρεξόνη, χρησιμοποιούνται σπανίως. Ισχυρά εμπειρικά αποδεικτικά στοιχεία υποστηρίζουν τη χρήση αυτών των φαρμακολογικών ουσιών, αλλά προς το παρόν δεν υπάρχει φαρμακολογική θεραπεία για την κοκαΐνη, τις αμφεταμίνες, τα παραισθησιογόνα ή την κάνναβη. Οι μελέτες υποστηρίζουν τη θεραπεία της εξάρτησης από οπιούχα μέσω της συντήρησης με μεθαδόνη, σε συνδυασμό με συμπεριφοριστικές προσεγγίσεις που βασίζονται σε εγχειρίδιο και είναι επικεντρωμένες στο πρόβλημα των ναρκωτικών, περιλαμβανομένης της γνωστικής-συμπεριφοριστικής θεραπείας, της πρόληψης της υποτροπής, της κατάρτισης για την αντιμετώπιση περιπτώσεων έκτακτης ανάγκης, καθώς και των πιο ανεπτυγμένων μορφών βραχείας ψυχοθεραπείας, όπως είναι η οικογενειακή θεραπεία, η συμπεριφοριστική θεραπεία και η ψυχοδυναμική θεραπεία.

Σε ό,τι αφορά την εξάρτηση από κοκαΐνη, μόνο οι συμπεριφοριστικές προσεγγίσεις βάσει εγχειριδίου που είναι επικεντρωμένες στο πρόβλημα των ναρκωτικών έχουν αποδεδειγμένη, αν και μικρή, επίδραση. Σε ό,τι αφορά την κατάχρηση κάνναβης, η οικογενειακή θεραπεία έχει επίδραση στην κατάχρηση των εφήβων με κανονικό οικογενειακό δίκτυο. Μόνο οι πιο ανεπτυγμένες ψυχοθεραπευτικές παρεμβάσεις είχαν ενδιάμεσες θετικές επιπτώσεις στην παραμονή του ασθενούς στο πρόγραμμα θεραπείας των ουσιοεξαρτήσεων από τον ασθενή.

Για το σύνολο των ναρκωτικών, οι καλά καθορισμένες θεραπευτικές παρεμβάσεις βάσει εγχειριδίου είναι οι πλέον αποτελεσματικές. Οι αποτελεσματικές παρεμβάσεις χαρακτηρίζονται από
α) αυστηρή δομή,
β) σαφή στόχο σχετικά με το πρόβλημα των ναρκωτικών και
γ) ελάχιστη περίοδο θεραπείας που κυμαίνεται από τρεις έως έξι μήνες.

Για τους ασθενείς που εμφανίζουν συννοσηρότητα μεταξύ ψυχικής ασθένειας και χρήσης ναρκωτικών, η διαχείριση κατά περίπτωση, η δομημένη και προστατευμένη στέγη και η χρησιμοποίηση πολυεπιστημονικών ομάδων μπορούν να συμβάλουν στην επιτυχία της παρέμβασης.

Βασικές πηγές
Bakken, K., Landheim, S. and Vaglum, P., «Primary and secondary substance misusers: do they differ in substance-induced and substance-independent mental disorders?», Alcohol and Alcoholism, τόμος 37, 2003, σσ. 54?59.

Berglund, M., Thelander, S. and Jonson, E. (Eds.), Treating Alcohol and Drug Abuse ? An evidence based review, Wiley-VCH Verlag GmbH & co. KgaA, Weinheim, 2003.

Drake, R., Mercer-McFadden, C., Mueser, K., McHugo, G. and Bond, G., «A review of integrated mental health and substance abuse treatment for patients with dual disorders», Schizophrenia Bulletin, τόμος 24(4), 1998, σσ. 589?608.

Dumaine, M. L., «Meta-analysis of interventions with co-occurring disorders of severe mental illness and substance abuse: implications for social work practice», Research on Social Work Practice, τόμος 13(2), 2003, σσ. 142?165.

Fridell, M., Institutional Treatment of Drug Abuse ? Organization, Ideology and Outcome. Stockholm, Natur & Kultur, 1996 (στα σουηδικά).

Grant, B. F., Stinson, F. S. et al., «Co-occurrence of 12-month alcohol-and drug use disorders and personality disorders in the US: Results from the National Epidemiologic Survey of Alcohol and Related Conditions», Archives of General Psychiatry, τόμος 61, 2004, σσ. 361?368.

Kessler, R. C., Aguilar-Gaxiola, S., Andrade, L. et al., «Mental-substance comorbidities in the ICPE surveys», Psychiatrica Fennica, τόμος 32, 2001, σσ. 62?79.

Krausz, M., Verthein, U. and Degkwitz, P., «Psychiatric comorbidity in opiate addicts», European Addiction Research, τόμος 5, 1999, σσ. 55?62.

McIntosh, C. and Ritson, B., «Treating depression complicated by substance misuse», Advances in Psychiatric Treatment, τόμος 7, 2001, σσ. 357?364.

Τα ναρκωτικά στο προσκήνιο είναι μια σειρά δελτίων για θέματα πολιτικής που εκδίδονται από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας (ΕΚΠΝΤ), με έδρα τη Λισσαβόνα.

Τα δελτία δημοσιεύονται τρεις φορές ετησίως στις 20 επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και στη νορβηγική γλώσσα. Γλώσσα πρωτοτύπου: αγγλικά

Πηγή: www.ektepn.gr